ابراهيم عاملي ( موثق )
412
تفسير عاملي ( فارسي )
نزول اين آيات را براى گفتگو در تقسيم غنائم چنين نوشته با تفصيل و نام و مشخّصات آن مردم . ترجمه : 58 دسته اى ز مردم در بخش سرمايه هاى بخشيدنى بر تو خرده مىگيرند ولى اگر به آنها چيزى دهند خوشنود و گر نه خشمگين مىشوند [ چه خوب است ] 59 اگر آن را پسندند كه خدا و پيغمبرش به ايشان دهند و گويند : خدا ما را بس باشد و به زودى ز فزون بخشى خود به ما مىرساند و پيغمبرش [ از دگر غنائم ] و البته كه ما دلبسته ى به خدائيم 60 بدانيد سرمايه هاى بخشيدنى ويژه ى ناداران است و بيچارگان و آنها كه دست اندر كار فراهمى و نگهدارى و بخش اين اموال هستند و هم آنها كه [ دلبسته ى سرمايهاند و به اين صدقات ] دلهاشان به دين و مسلمانان كشانده مىشود و نيز براى زر خريدانى است كه در تنگنا بودند و آن وامداران كه پرداخت وام خود نتوانند و هم براى به كار بردن در راه خدا [ كه كارهاى شايسته و سودمند همگان باشد ] و آنها كه به راه ماندهاند و دسترس به سرمايه ى خود ندارند و اين جملگى دستورى ناگزير از سوى خدا است و او داناى درستكار بود . سخن مفسّرين : « وَمِنْهُمْ مَنْ يَلْمِزُكَ » 58 مجمع : يعقوب « يلمز » با ضمّ ميم خوانده است و ديگران با كسر ميم . و حضرت صادق ع فرمود : بيش از دو ثلث مردم مشمول اين آيه هستند . « وَلَوْ أَنَّهُمْ رَضُوا » 59 تفسير حسينى : رضا به قسمت سبب بهجت است و جزع در آن موجب محنت . سلمى رحمه اللَّه از ابراهيم ادهم قدّس سرّهما نقل مىكند كه هر كه به مقادير خرسند شد از عذر و ملال باز رست . رضا بداده بده وز جبين گره بگشاى كه بر من و تو در اختيار نگشاده است و در همين معنى فرموده است : بشنو اين نكته كه خود را ز غم آزاده كنى خون خورى گر طلب روزى ننهاده كنى « إِنَّمَا الصَّدَقاتُ لِلْفُقَراءِ وَالْمَساكِينِ » 60 طبرى : مجاهد و ابن زيد و عده اى گفتهاند : فقير نادارى است كه روى سؤال ندارد و مسكين كسى است كه مىرود و از