مثل قوّه ى حرارت و ثقل و جاذبه و روانى و ديگر خواصّ فيزيكى و شيميائى كه در انواع خاكها و طبقات زمين و درياها ديده‌ايم و خواهيم ديد ، و هم خود اين سه فراهم شده ى از اين قوّه ها و خاصيّتها هستند ، نتيجه ى اين دو مطلب چنين شد كه در اين عالم زندگى ما فقطَّ قوّه است كه موجب پيدايش و تغيير و تحوّل است و بطورى كه همه شنيده‌ايم و ميدانيم قوّه تعريف شده است به آنچه موجب تغيير است چه در زمان يا در حالت يا به مكان باشد ، پس به غير قوّه يا نيرو چيزى مؤثر و كارگر و عامل در پديده هاى اين جهان نمىبينيم ، و براى پيدايش موجودات چيزى بجز قوّه يا نيرو نميشناسيم سوّم علاوه بر اين قوى و نيروهاى متعدّد كه در عالم است يك قوّه يا نيرو يا خاصيّت عاليتر در قسمتى از موجودات ديده مىشود ، و آن نيرو و قوّه ى حركات مختلف و جنبش هاى جور بجور است براى انجام اعمال متنوّع و رسيدن بمقاصد مختلف چنان كه در حيوان است كه براى رسيدن بهدف خاصّ حركات مخصوص انجام ميدهد ، و بوسيله ى فراهم كردن چند قوّه از چند قوّه ى ديگر جلوگير مىشود ، براى مثل : يك پرنده با منظم چيدن خاشاك در ميان شاخه هاى درخت لانه براى تخم و جوجه ى خود ميسازد ، و به اين وسيله از قوّه ى ثقل جلوگيرى مىكند و هم از فشار باد و هم از سردى هوا و غير اينها . البتّه اين قوّه ى مخصوص يا خاصيّت كه در حيوان هست و برتر است از ديگر نيروهاى عالم ، و بلكه بر عدّه اى از آنها تسلَّط دارد ، توانائى يا قدرت مى - نامند و جنبشهاى مولود از آن را كار و اعمال ارادى ناميده‌اند ، چهارم - مىبينيم در اين عالم زندگى خودمان ، يك قوّه و خاصيّت ديگرى هست نظير نيروى حيوانات ولى بسيار دامنه دارتر و شديدتر ، كه قوى و خواصّ بيشمار را با هم فراهم مىكند و خاصيّتى ديگر از آن توليد مينمايد براى بهره هاى متنوّع و جور بجور ، و بر بسيارى از نيروها و خاصيّتها كه وسيله پيدايش عالم است مسلَّط است و آنها را به زير فرمان ميآورد و از آنها بهره ميبرد ، معلوم است اين خاصيّت آدمى است كه نامش قدرت است و توانائى ، تا آنجا كه از تسلَّط بر خاصيّتهاى مواد مختلف اين عالم مىتواند فواصل را كم و كوتاه كند بآسمانها بالا رود و نمونه ى ستاره ها بسازد و بگردش رها