ابراهيم عاملي ( موثق )
312
تفسير عاملي ( فارسي )
گرفتار شوند . مثنوى در دفتر پنجم ضمن حكايت خر و روباه نتيجه ى سوء موافقت با بد را به اين صورت درآورده است : حقّ ذات پاك « اللَّه الصّمد » كه بود به مار بد از يار بد مار بد جانى ستاند از سليم يار بد آرد سوى نار جحيم از قرين بىقول و گفت و گوى او خود بدزدد دل نهان از خوى او باز در دفتر اوّل جلوتر از قصّه ى بازرگان و طوطى همين مطلب را گفته است : واى آن زنده كه با مرده نشست مرده گشت و زندگى از وى بجست اى خنك آنمرده كز خود رسته شد در وجود زنده اى پيوسته شد « تَخافُونَ أَنْ يَتَخَطَّفَكُمُ النَّاسُ » 26 طبرى : عكرمه گفته است : يعنى پيش از هجرت شما با پيغمبر در مكّه از اعراب قريش مىترسيديد كه نابودتان كنند . قتاده گفته است : يعنى روز جنگ بدر از قريش مىترسيديد . وهب بن منبّه گفته است : مقصود از كلمه ى « النّاس » مردم مجاور عرب است كه ايران و روم باشد . « لا تَخُونُوا اللَّه وَالرَّسُولَ » 27 مجمع : ابن عبّاس گفته است : يعنى احكام خدا و دستورها و روش پيغمبر را ترك نكنيد كه خيانتكار مىشويد . حسن بصرى گفته است هر كه قسمتى از وظايف دين را ترك كند خيانتكار است . ابو الفتوح نوشته است : محمّد بن اسحاق گفت : معنى آيه آن است كه اظهار حقّ مكنى رسول را تا به شما گمان نيك برد ، آنگه در سر مخالفت كنى او را . پس بر اين قول خطاب با منافقان باشد . « وَتَخُونُوا أَماناتِكُمْ » 27 طبرى : ابن عبّاس گفته است : مقصود از « اماناتكم » وظائف و عبادات مردم است . ابن زيد گفته است : مقصود اين است : يعنى خيانت در دين نكنيد و منافق نباشيد . مجمع : سدّى در معنى اين جمله با جمله ى جلو چنين گفته است : خيانت با خدا و پيغمبر نكنيد كه اگر با آنها خيانت كرديد امانت خود را هم خيانت كردهايد .