معنى لغات : يجحدون - از جحد بمعنى انكار . نفق - جاى زير زمين كه راه فرار و سوراخ ديگر هم داشته باشد . سلم - نردبان . جهت نزول : طبرى : سدّى گفت : در روز بدر ، اخنس بن شريق با ابو - جهل ملاقات كرد و به او گفت : اينجا غير از من و تو كسى نيست كه سخن ما را بشنود ، بگو بدانم : محمّد در گفتارش و ادّعاى خود راستگو است و بحقّ ادّعا مىكند يا نه ؟ او گفت : هرگز محمّد دروغ نگفته است ، ولى اگر قرار باشد همه ى امتيازات براى خانواده ى آنها باشد و پيغمبرى هم داشته باشند پس بقيّه ى طوايف قريش چكاره خواهند بود ؟ آيت اوّل براى طرز فكر آنها نازل شد سيوطى در اسباب النزول از علىّ عليه السّلام نقل كرده است : ابو جهل به پيغمبر گفت : ما نمىگوئيم تو دروغگو هستى ولى آنها كه آورده اى دروغ است ، آيت اوّل براى اين گفتگو نازل شد . ترجمه : 33 اى پيغمبر ما مىدانيم آنچه كافران گويند تو را دلگير كند و البتّه آنها در دل تو را دروغگو ندانند ولى ستم پيشه‌اند كه نشانهء حقّ نميپذيرند 34 و همانا پيامبران پيش از تو را دروغزن گفتند و آنان بر دروغ بستن و آزار دادن كافران شكيبا ماندند تا يارى ما براىشان رسيد چه هيچ دگرگونى براى كلمات و سرنوشت خدا نباشد و البتّه ز سرگذشت پيامبران برايت رسيده [ كه به سرنوشت خداوندى از آزار دشمن آسوده شدند . ] 35 و اگر بر تو سخت شده است كه كافران ز حقّ رو گردان شدند و توانى سوراخى در زمين و يا نردبانى به آسمان بدست آرى تا نشانه اى [ بر راستى و درستى سخن خود ] براى كافران بياورى و گر [ نه بايد ] خدا را بخواهد و بسرنوشت كند همه را به راه راست فراهم آورد . پس تو ز نادانان مباش [ و انديشه ى ناشدنى مكن ] . سخن مفسّرين : « لَيَحْزُنُكَ » 33 مجمع : نافع با ضمّ ياء و كسر زاى خوانده‌اند و ديگران بفتح ياء و ضمّ زاى قرائت كرده‌اند . « فَإِنَّهُمْ لا يُكَذِّبُونَكَ » 33 مجمع : اين جمله را چند معنى كرده‌اند :