ابراهيم عاملي ( موثق )

366

تفسير عاملي ( فارسي )

خدا بترسيد و [ سخن حقّ ] بشنويد كه خدا مردم بدكار را رهبرى نمىكند . 112 به آن روز كه خدا پيامبران را فراهم كند و بگويد : مردم چگونه بگفتار شما پاسخ دادند [ و آن را به كار بردند ] ؟ آنها گويند : ما ز چيزى آگه نئيم كه همانا تو دانا بهر نهانى باشى . سخن مفسرين : « اثْنانِ ذَوا عَدْلٍ مِنْكُمْ » 109 طبرى : بعضى مفسّرين گفتند : مقصود از كلمه ى « اثْنانِ » دو شاهد است ، و بعضى گفته‌اند مقصود دو نفر وصى است كه شخصى به آنها سفارش مىكند پس از مرگش در اموالش تصرّفاتى بكنند ، و در دو كلمه ى « ذَوا عَدْلٍ » سعيد بن مسيّب و ديگران گفته‌اند : مقصود دو نفر مسلمان است و عكرمه و جمعى ديگر گفته‌اند : يعنى دو نفر شاهد عادل باشند . مجمع : ابن عبّاس گفته است : يعنى بايد براى گواهى در حضور قاضى دو نفر باشند ، سعيد بن جبير و ابن انبارى گفته‌اند : يعنى بايد دو نفر حاضر باشند و جريان را مشاهده كنند . « تَحْبِسُونَهُما مِنْ بَعْدِ الصَّلاةِ » 109 طبرى : در مقصود از اين صلاة اختلاف است : بعضى گفته‌اند : مقصود نماز عصر است و شعبى نقل كرده است : مردى در سفر مسلمانى نيافت كه وصيّت كند ، به دو نفر مسيحى وصيّت كرد ، چون به كوفه وارد شدند و وصيّت او را نقل كردند ، ابو موساى اشعرى آنها را بعد از نماز عصر در مسجد كوفه سوگند داد كه چيزى را پوشيده نميدارند و دروغ نمىگويند ، آن گاه آن را اجازه كرد و اجرا نمود . و سدّى گفته است : مقصود نماز معيّن در دين خود آنها است . ابو الفتوح : يعنى آنها را متوقّف ميكنيد و امام باقر و صادق عليهما السّلام فرمودند مقصود نماز عصر است كه مردم زياد جمع ميشوند و موجب خوف و رعب مىشود از دروغ گفتن ، و حسن بصرى گفته است : مقصود نماز عصر است . مجمع البيان : مقصود در جمله ى « تَحْبِسُونَهُما » خطاب با ورثه است و ممكن است خطاب با قاضىها باشد كه آنها موظَّف هستند اينطور مردم را حبس كنند .