ابراهيم عاملي ( موثق )
319
تفسير عاملي ( فارسي )
« بَلْ يَداه مَبْسُوطَتانِ » 67 مفسّرين نوشتهاند : اين جمله كنايه است از كمال بخشش ، چون احسان با يكدست است ، و دو دست براى بالاترين درجه سخاوت است . « وَلَيَزِيدَنَّ كَثِيراً مِنْهُمْ » 67 فخر : يعنى هر آنچه قرآن و دليل درستى اسلام بيشتر مىشود علماى يهود لجاج و سرسختىشان زيادتر مىشود و در كفر و انكار غلوّ ميكنند . تفسير ابو السّعود : يعنى بر كفر و سركشى آنها افزوده مىشود يا از جهت معنوى كه شدت غلوّ باشد ، يا از جهت كثرت مقدارى است كه امتداد مدّت كفر باشد ، همانطور كه غذاى صالح براى تندرست در شخص مريض موجب زيادى بيمارى است . « وَأَلْقَيْنا بَيْنَهُمُ الْعَداوَةَ » 67 عبده : مفسّرين قديم گفتهاند : يعنى ميان يهود و مسيحيها عداوت است ، و متأخّرين احتمال دادهاند كه مقصود ميان افراد يهود باشد ، با اينكه بيشتر اختلافات و دشمنيها به واسطه اختلاف مذهب است ، و فائده اى نيست در ايجاد اختلاف ميان افراد يك مذهب بعلاوه كه امروز يهود كمال اتّحاد و يگانگى با يكديگر دارند ، ولى با مسيحيها اختلافشان شديد است بخصوص در مملكت روسيه و پس از آن در ميان انگليسها و فرانسوىها بسيار منفور هستند ، يكى از مستشرقين آلمانى به من گفت كه ما آلمانيهاى يهود را از خود جدا ميدانيم : و ميگوئيم فلان كس آلمانى است و آن ديگرى يهودى است ، و دشمنى ميان مسيحيها بسيار شديد است ، كه دولتهاى بزرگ مسيحى هميشه در انتظار جنگ هستند كه يكديگر را نابود كنند . « كُلَّما أَوْقَدُوا ناراً تا آخر » 67 مجمع : حسن بصرى و مجاهد گفتهاند : يعنى آن آشوبها كه بر عداوت و شكست پيغمبر ( ص ) ميكردند تا شكسته و نابود و آواره شدند . مثنوى گويد : هر كه در مكر تو دارد دل گرو گردنش را مىزنم تو شاد شو