خود را متّهم مىكرد تا او بيچاره شود و مهر خود را به او بدهد و مرد آن را به مهر زن منظور خود بدهد آيه از اين كار منع كرد ، و گفته‌اند اين آيه مىفهماند كه جايز است زياد روى در قباله ى زنها ، و روايت شده است : عمر رضى اللَّه عنه بر منبر رفت و گفت : اى مردم زياده روى نكنيد در مهر زنها و اندازه نگاه داريد زنى از پاى منبر بلند شد و گفت : اى پسر خطاب خدا اجازه مىدهد و زياد مىبخشد و تو جلوگير مىشوى ؟ آنگاه اين آيه را خواند ، عمر گفت : « كل النّاس افقه من عمر » همه از عمر فهميده ترند . « أتَأْخُذُونَه بُهْتاناً » 20 فخر : براى بهتان چند مناسبت نقل است : 1 - چون مهر مال زن است گرفتن از او انكار اين حكم است و بهتان است . 2 - هنگام عقد مهر را تعهّد كرده است و پس گرفتن آن بهتان تعهّد است . 3 - چون براى پس گرفتن مهر زنها را متّهم مىكردند اين گرفتن هم بهتانى است مانند بهتان آنها و هم امام از زجّاج و زمخشرى و ديگران چند جهت براى نصب و زبر كلمه ى « بهتانا » نقل كرده است كه در نتيجه چنين معنى مىشود : چه گونه اين مال را با انجام عمل بهتان تصرّف مىكنيد و يا در برابر بهتان مىگيريد و يا براى بهتان و در نتيجه ى عمل بهتان تصرّف مىكنيد و يا با گرفتن اين مال مرتكب بهتان مىشويد . « وَقَدْ أَفْضى بَعْضُكُمْ » 21 مفسّرين در كلمه ى « افضى » دو معنى نقل كرده‌اند 1 - عمل جنسى ، 2 - خلوت و با يكديگر بىمانع بودن ، و در مجمع است : اصحاب ما يعنى محدّثين شيعه هر دو معنى را نقل كرده‌اند . « مِيثاقاً غَلِيظاً » 21 مفسّرين چند قول در معنى اين كلمات نقل كرده‌اند : 1 - چون در هنگام ازدواج شوهر تعهّد مىكرده است كه مطابق آيت قرآن « امساك بمعروف او تسريح باحسان » يعنى : ( با خوشى زندگى كردن و يا با نكو - كارى از هم جدا شدن ) رفتار كند پس آن تعهّد كه پيمان محكمى است با گرفتن مهر و تهمت تناسب ندارد و همين معنى در مجمع از امام باقر ( ع ) روايت شده است . 2 - مقصود از ميثاق غليظ عقد ازدواج است كه وسيله ى زناشوئى است .