تا معنى چنين شود : گمان نبرند كه آنچه درازى عمر است خوب است و در جمله ى دوم بايستى « انّما » متّصل نوشته شود يعنى همانا زيادى عمر نتيجه اش گناه است ولى چون در قرآن عثمان هر دو متّصل نوشته شده است تخلَّف جايز نيست . فخر : ممكن است معنى جمله بر تقديم و تأخير باشد كه معنى اين گونه باشد : گمان نبرند كافران كه درازى عمر براى زيادى گناه است بلكه زيادى عمر براى آنها بهتر است ولى اين معنى بر خلاف قرائت قاريها است چون به اين معنى بايستى بر عكس قرائت باشد كه در اوّل « انّما » بكسر در همزه و دومى « انّما » بفتح همزه باشد تا اين معنى درست باشد . روح البيان : ممكن است چيزى به صورت نعمت و بواقع نقمت و ناگوارى باشد مانند اينكه شيرينى مسموم به كسى بدهند . سعدى گفته است : شنيده‌ام كه بقصّاب گوسفندى گفت در آن زمان كه بخنجر سرش ز تن ببريد جزاى هر بن خارى كه خورده‌ام ديدم كسى كه پهلوى چربم خورد چه خواهد ديد « عَلى ما أَنْتُمْ عَلَيْه حَتَّى يَمِيزَ الْخَبِيثَ مِنَ الطَّيِّبِ » 179 طبرى : يعنى خدا شما مؤمنين را به همين حال كه هستيد و منافق و مؤمن بهم آميخته‌ايد رها نمىكند تا منافقرا كه كفر خود پنهان مىدارد از مؤمن خالص صادق جدا نمايد . مجاهد گفته است يعنى : روز احد مؤمن و منافق از يكدگر تميز داده شدند . مجمع : قتاده و سدى گفته‌اند : يعنى كافر از مؤمن جدا و تميز داده شود و براى تميز خبيث از طيّب چند وسيله نوشته است : 1 - بآزمايش در انجام تكاليف مثل جهاد روز احد و مانند آن . 2 - علامتها و طرز رفتار و كار آنها كه معلوم مىشد مؤمن است يا منافق است 3 - چون مؤمنين از طرف خدا يارى شوند افزايش مىيابند و منافقين شكسته و خوار و اندك مىشوند و هر دسته به خوبى از ديگرى تميز داده مىشود . ابو الفتوح : در جهت نزول آيه اختلاف است : كلبيّ گفته است : مشركان