بودند و ارباب خراج روزگارى بسبب اين در بلا و زحمت بودند تا آنگاه كه جعفر بن احمد بن على بابويه و حسين بن محمد سردابى در وضع آن از ارباب خراج شروع كردند پس آن را وضع كردند و بر اهل بازار نهادند هديهء نوروز و مهرجان نام كردند و مهرجان روزيست در ايام خريف ، بعد از آن اهل قم ازين حالت در حضرت ركن الدوله رحمه الله شكايت كردند و تظلم نمودند ركن الدوله قبول فرمود كه به وضع آن توقيع فرمايد و حكم كند و مبلغ مشاهره در آن هنگام نه هزار دينار بوده است و آن را در عقود عاملان ذكر كرده بودند بر سبيل احتساب تا آنگاه كه برادرم ابو القاسم كاتب والى شد مال مشاهره را از اصل عقد باذن ركن الدوله و اجازت او و بعنايت ابى الفضل بن عميد وضع كرد و ذكر آن بكلَّى بيفتاد الا مگر بآبه و رساتيق آن كه آن را استخراج ميكردند و مىستدند پس از آن مشاهره طريزناهيد را بينداختند و پس از آن صاحب الجليل ايده الله در سنهء سبع و سبعين و ثلثمائه [ 1 ] آنچ به شهر آبه بر سرها قسمت ميكردند از اموالى كه از جزوم [ 2 ] نهاده بودند بينداخت و ايشان را از آن خلاص داد . ذكر مال عمال و اهل نزول در نواحى قم ، در اصل از براى اصحاب سيارات و بدارقه بقم قسمتى كرده‌اند و همچنين از براى فرود آمدن عاملان در نواحى قم تا روزى اين قسمت و اين حالت را بر يكى از عمال رفع كردند و به حضرت باز نمودند پس وبالى شد و اصلى گردانيدند كه بهر ناحيت بعبرهء معلومه استخراج ميكردند و اين عين ظلمست پس از آن با ركن الدوله درين باب شكايت كردند و تظلَّم نمودند او با مبلغ دويست دينار آورد و زياده بر آن طرح فرمود و ترك كرد و الله اعلم بالصواب . ذكر مال نصف العشر بقم ، ازين مال از براى گردان و حمايت كنندگان آن كسانى كه درين روزگار غلبه كرده‌اند و پراكنده شده و قسمت كرده‌اند و ستده و چون اين طايفه مطيع و فرمانبردار شده‌اند برين نصف عشر اختصار كرده‌اند و نيز اهل ضيعتها را بعلَّت نويسندگان خود و حواشى و خدمتكاران و مرافق و منافع اصحاب خود به مثل اين تكليف كرده‌اند

--> [ 1 ] 377 هجرى ، [ 2 ] - خ ، ل : جزام ،