گلپايگانى : مسأله كسى كه نمىتواند حرف بزند اگر با اشاره مقصود خود را بفهماند ، براى هر كارى مىتواند وصيّت كند ولى كسى كه مىتواند حرف بزند بنا بر احتياط ، اكتفا به اشاره يا نوشته نكند . زنجانى : يا كتابت . . خوئى ، تبريزى ، سيستانى ، زنجانى : بلكه كسى هم كه مىتواند حرف بزند اگر با ( زنجانى : با كتابت يا ) اشاره‌اى كه مقصودش را بفهماند ، وصيّت كند صحيح است . صافى : اگر چه صحت آن در صورتى كه مقصودش مثل كلامش از آن فهميده شود بعيد نيست . فاضل : مسأله وصيّت لازم نيست مكتوب يا شفاهى باشد . لذا به هر صورت وصيّت كند و آن را به وصىّ بفهماند ، حتّى اگر با اشاره باشد صحيح است و بايد طبق آن عمل شود . مسأله اختصاصى مكارم : مسأله 2325 علاوه بر وصيّت ، تمام معاملات را مىتوان به وسيلهء نوشتن و امضا كردن مطابق آنچه امروز معمول است كه اسناد را با امضا تكميل مىكنند انجام داد ، ولى در ازدواج و طلاق ، اكتفا به نوشتن اشكال دارد . مسأله 2696 اگر نوشته‌اى به امضاء يا مهر ميّت ببينند ( 1 ) چنانچه مقصود او را بفهماند و معلوم باشد كه براى وصيّت كردن نوشته ( 2 ) بايد مطابق آن عمل كنند ( 3 ) ) * ( 1 ) سيستانى : چنانچه قرائنى باشد كه ظهور در وصيّت داشته باشد بايد به آن عمل شود . ( 2 ) زنجانى : معلوم باشد كه به آن وصيّت كرده . . ( 3 ) خوئى ، تبريزى : بلكه اگر بدانند كه مقصودش وصيّت كردن نبوده و چيزهايى را نوشته است كه بعداً مطابق آن وصيّت كند ، بعيد نيست كه براى وصيّت كافى باشد . گلپايگانى : بنا بر احتياط لازم بايد تا مقدار ثلث مطابق آن عمل كنند . ولى نسبت به سهم صغير ، اين احتياط ، خلاف احتياط است ، لكن بعد از بلوغ تا مقدار ثلث اين احتياط را ترك نكنند بلكه اگر بدانند مقصودش وصيّت كردن نبوده و چيزهايى را نوشته است كه بعداً مطابق آن وصيّت كند ، احتياط واجب آن است كه به آن عمل نمايند و نسبت به سهم صغير احتياط مراعات شود . صافى : چنانچه مقصود او را بفهماند و معلوم باشد كه براى آنكه وصيتش باشد نوشته ، بايد به آن عمل كنند بلكه اگر بدانند مقصودش يادداشت و نوشتن چيزهايى بوده است براى اينكه بعداً مطابق آن وصيّت كند ، بعيد نيست براى وصيّت كافى باشد . مكارم : رجوع كنيد به ذيل مسألهء 2695 فاضل : مسأله اگر نوشته‌اى به امضا يا مهر ميّت پيدا شود و معلوم باشد كه مقصود او از نوشتن آن ، وصيّت مىباشد بايد مطابق آن عمل شود . بهجت : مسأله بنا بر أظهر انسان مىتواند وصيّت خود را به وسيلهء نوشتن انجام دهد .