سيد محمد حسن بني هاشمي خميني

62

توضيح المسائل مراجع ( فارسي )

بودنش را تصديق نكردند و در بين مردم و يا شهر خودش هم معروف به سيّد بودن نبود باز هم كافى است و مىشود به او خمس داد . مكارم : مسأله سيّد بودن سادات از راههاى زير ثابت مىشود : 1 دو نفر عادل سيّد بودن او را تصديق كنند ( يك نفر نيز كافى است ) . 2 در شهر و منطقه خود مشهور باشد كه سيّد است ، خواه اين شهرت سبب يقين شود يا گمان . مسأله 1840 به كسى كه در شهر خودش مشهور باشد سيّد است ( 1 ) اگر چه انسان به سيّد بودن او يقين ( 2 ) نداشته باشد ( 3 ) مىشود خمس داد . ) * ( 1 ) فاضل : مىشود خمس داد در صورتى كه به سيّد بودن او وثوق پيدا كند . ( 2 ) خوئى ، تبريزى : يا اطمينان . . ( 3 ) بهجت : اگر انسان به سيّد بودن او اطمينان يا گمان پيدا كند . . سيستانى : اگر انسان يقين يا اطمينان به خلاف نداشته باشد . . مكارم : رجوع كنيد به ذيل مسأله 1839 . زنجانى : مسأله به كسى كه در محلّ خود مشهور به سيّد بودن است مىشود خمس داد و لازم نيست انسان به سيّد بودن او مطمئن باشد ، بلكه همين مقدار كه گمان قوى به آن داشته باشد كافى است . مسأله 1841 كسى كه زنش سيّده است بنا بر احتياط واجب نبايد به او خمس بدهد كه به مصرف مخارج خودش برساند ( 1 ) ولى اگر مخارج ديگرى دارد كه به آن محتاج است و بر شوهرش واجب نيست ، جايز است شوهر از بابت خمس به زن بدهد كه به مصرف آن مخارج برساند . ) * ( 1 ) خوئى ، گلپايگانى ، فاضل ، بهجت ، تبريزى ، سيستانى ، صافى ، نورى : ولى اگر مخارج ديگران بر آن زن واجب باشد و نتواند مخارج آنان را بدهد ، جايز است انسان خمسش را به آن زن بدهد كه به مصرف آنان برساند ( خوئى ، تبريزى ، سيستانى : و همچنين است دادن خمس به او كه در نفقات غير واجبه‌اش صرف نمايد ) . مكارم : مسأله به كسى كه واجب النفقه است [ نمىتوان خمس داد ] ؛ مثلًا انسان نمىتواند به زنش كه سيّده است خمس خود را بدهد ، مگر اين كه آن زن ناچار باشد مخارج اشخاص ديگرى را كه واجب النفقه مرد نيستند بپردازد . زنجانى : مسأله انسان نمىتواند به عنوان نفقهء همسر ، به زن سيّدهء خود خمس بدهد كه به مصرف مخارج خودش برساند ولى اگر زن سيّده به خاطر نداشتن شوهر يا ندادن نفقه از سوى شوهر ، يا داشتن هزينه هايى كه پرداخت آن بر شوهر وى واجب نيست ، فقير باشد ، مىتواند براى تأمين نفقهء خود يا هزينه هايى كه شوهر وى نمىپردازد ، از شوهر خود يا ديگران خمس