آن ، صحيح نيست . لكن مانعى ندارد كه اين امور را تحت عنوان عقود شرعى ديگر مثل جعاله و صلح و غير ذلك انجام دهند . س 1897 : مبلغى پول از يكى از دوستانم به عنوان مضاربه گرفتم ، به اين شرط كه آن مبلغ و مقدارى اضافه را بعد از گذشت مدّتى به او بپردازم و من هم قسمتى از آن را به يكى از دوستانم كه به آن احتياج داشت دادم و قرار شد 13 سود پول را او بپردازد . آيا اين كار صحيح است ؟ ج : گرفتن پول از كسى به اين شرط كه اصل پول را همراه با مقدارى اضافه ، بعد از مدّتى به او بپردازيد ، عقد مضاربه نيست بلكه قرض ربوى حرام است ، و امّا گرفتن آن پول به عنوان مضاربه ، قرض از او محسوب نمىشود و پول نيز ملك عامل نمىگردد ، بلكه بر ملكيت صاحب آن باقى مىماند و عامل فقط حقّ تجارت با آن را دارد و هر دو بر اساس توافقى كه كرده‌اند در سود آن شريك هستند و عامل حقّ ندارد بدون اذن صاحب مال ، مقدارى از آن را به ديگرى قرض بدهد و يا به عنوان مضاربه در اختيار او بگذارد . س 1898 : قرض گرفتن پول به اسم مضاربه ، از اشخاصى كه پول را به عنوان مضاربه مىدهند تا در برابر هر صد هزار تومان طبق قرارداد هر ماه در حدود چهار يا پنج هزار تومان سود دريافت كنند ، چه حكمى دارد ؟ ج : قرض گرفتن به صورت مزبور مضاربه نيست ، بلكه همان قرض ربوى است كه از نظر تكليفى حرام است و با تغيير صورىِ عنوان ، حلال نمىشود ، هر چند اصل قرض صحيح است و قرض گيرنده مالك مال مىشود . س 1899 : شخصى مبلغى پول به فردى داده تا با آن تجارت كند و هر ماه مبلغى را به عنوان سود آن به او بپردازد و همه خسارتها هم بر عهده او باشد ، آيا اين معامله صحيح است ؟ ج : اگر قرار داد ببندند كه با مال او به نحو صحيح شرعى مضاربه صورت بگيرد و بر عامل شرط كند كه هر ماه مقدارى از سهم او از سود آن را على الحساب به او بدهد و اگر خسارتى متوجه سرمايه شد ، عامل ضامن باشد ، چنين معامله‌اى صحيح است و در غير اين صورت وجه شرعى براى آن وجود ندارد . س 1900 : مبلغى پول براى خريد و وارد كردن و فروش وسايل نقليه به شخصى دادم ، به اين شرط كه سود حاصل از فروش آنها بطور مساوى بين ما تقسيم شود و او هم بعد از گذشت مدّتى مبلغى را به من داد و گفت : اين سهم شما از سود است ، آيا گرفتن آن مبلغ براى من جايز است ؟ ج : اگر سرمايه را به عنوان مضاربه به او داده‌ايد و او هم با آن وسايل نقليه خريده و فروخته باشد و سهم شما از سود را بدهد ، آن سود براى شما حلال است . س 1901 : شخصى مبلغى پول را براى تجارت با آن نزد فرد ديگرى سپرده و هر ماه مبلغى را على الحساب از او مىگيرد و سر سال مبادرت به محاسبه سود و زيان مىكنند ، اگر صاحب پول و آن شخص با رضايت هم سود و زيان را به يكديگر ببخشند ، آيا انجام اين كار توسط آنان صحيح است ؟ ج : اگر آن مال را به عنوان انجام مضاربه بطور صحيح ، به او داده باشد ، اشكال ندارد كه