سيد محمد حسن بني هاشمي خميني

28

توضيح المسائل مراجع ( فارسي )

از آن استفاده كند بلكه اگر در تمام طول سال نيز از آن استفاده نكند ، ولى وجود آن كتاب براى مواقع ضرورى در كتابخانه لازم است ، نياز محسوب مىشود ) همچنين وسايلى مانند اسباب آتش نشانى در جاهايى كه بيم آتشسوزى است يا داروهاى ضرورى و كمكهاى اوليه در خانه جزء هزينه هاى زندگى محسوب مىشود و خمس ندارد هر چند اتفاقاً در تمام سال از آنها استفاده نشود . مسأله 1782 اگر در يك سال منفعتى نبرد ، نمىتواند ( 1 ) مخارج آن سال را از منفعتى كه در سال بعد مىبرد كسر نمايد . اين مسأله ، در رسالهء آيت الله بهجت نيست ( 1 ) مكارم : بنا بر احتياط نمىتواند . . مسأله 1783 اگر در اوّل سال منفعتى نبرد ( 1 ) و از سرمايه خرج كند و پيش از تمام شدن سال منفعتى به دستش آيد ، مىتواند مقدارى را كه از سرمايه برداشته ، از منافع كسر كند ( 2 ) ) * ( 1 ) تبريزى : اگر از اوّل سال مشغول كسب بود ولى منفعت نبرد . . ( 2 ) صافى : ولى احتياط مستحبّ اين است كه كسر ننمايد . تبريزى : و همچنين مىتواند مصارف تجارت را كسر نمايد . خوئى ، زنجانى : نمىتواند مقدارى را كه از سرمايه برداشته از منافع كسر كند و فقط مؤونهء ( مصارف ) تجارت را مىتواند از او كسر كند . فاضل : مسأله اگر در اوّل سال خمسى منفعتى بدست نياورند و از سرمايه خود خرج كنند يا قرض كنند و خرج كنند و بعد درآمدى كسب كنند مىتوانند مقدارى را كه در اوّل سال صرف مؤونه آنها شده از آن كسر كنند . مسائل اختصاصى بهجت : مسأله 1404 اجناس مغازه‌اى كه به عنوان سرمايه حساب شده و خمس آن پرداخت گرديده ، اگر در رأسِ سالِ خمسى آينده به سبب گران شدن اجناس ، قيمت آن بالا رفته باشد ، ملاك در حساب سرمايه ، قيمت فعلى آن است در صورتى كه فروش آن جنس به نرخ روز سود آور باشد . مكارم : مسأله 1510 سرمايه‌اى كه مورد نياز است و با كمتر از آن زندگى او در حدّ آبرو و شؤونش اداره نمىشود خمس ندارد ، يعنى مىتواند از درآمد همان سال و سالهاى بعد بردارد و جزء سرمايه كند ، ولى اگر با پرداختن خمس آن ، لطمه‌اى به كار او نمىخورد ، بايد خمس آن را بدهد ، خواه اين سرمايه سرمايهء تجارت باشد يا زمين و آب و ملك براى زراعت ، يا ابزار كار . زنجانى : مسأله 1793 سرمايه‌اى كه مورد نياز انسان است و با كمتر از آن ، زندگى او در حدّ آبرو و شؤونش اداره نمىشود خمس ندارد ، يعنى مىتواند از درآمد خود برداشته و جزء سرمايه كند ، ولى اگر با پرداختن خمس آن ، مشكلى در ادارهء زندگى او پديد نمىآيد بايد خمس آن را بدهد . مسأله 1784 اگر مقدارى از سرمايه ( 1 ) از بين برود و از باقى ماندهء آن منافعى ببرد كه از خرج سالش زياد بيايد ، مىتواند مقدارى را كه از سرمايه كم شده ، بردارد ( 2 ) ) * اين مسأله ، در رسالهء آيات عظام : فاضل و بهجت نيست