احكام حجّ مسأله 2036 حجّ : زيارت كردن خانهء خدا و انجام اعمالى است كه دستور داده‌اند در آنجا بجا آورده شود و در تمام عمر بر كسى كه اين شرايط را دارا باشد ، يك مرتبه واجب مىشود ( 1 ) : اوّل : آن كه بالغ باشد ( 2 ) دوم : آن كه عاقل و آزاد باشد ( 3 ) سوم : بواسطهء رفتن به حجّ مجبور نشود كه كار حرامى را كه اهميتش در شرع از حجّ بيشتر است انجام دهد ( 4 ) ، يا عمل واجبى را كه از حجّ مهمتر است ترك نمايد ( 5 ) چهارم : آن كه مستطيع باشد ، و مستطيع بودن به چند چيز است : اوّل : آن كه توشهء راه و چيزهايى را كه بر حسب حالش در سفر به آن محتاج است و در كتابهاى مفصل گفته شده دارا باشد ( 6 ) و نيز مركب سوارى يا مالى كه بتواند آنها را تهيّه كند داشته باشد ( 7 ) دوم : سلامت مزاج و توانايى آن را داشته باشد كه بتواند مكه رود و حجّ را بجا آورد ( 8 ) سوم : در راه مانعى از رفتن نباشد و اگر راه بسته باشد ، يا انسان بترسد كه در راه ، جان يا عِرض او از بين برود ، يا مال او را ببرند ( 9 ) ، حجّ بر او واجب نيست ولى اگر از راه ديگرى بتواند برود ، اگر چه دور تر باشد در صورتى كه مشقّت زياد نداشته باشد و خيلى غير متعارف نباشد ، بايد از آن راه برود ( 10 ) چهارم : به قدر ( 11 ) بجا آوردن اعمال حجّ وقت داشته باشد ( 12 ) پنجم : مخارج كسانى را كه خرجى آنان بر او واجب است مثل زن و بچه ( 13 ) و مخارج كسانى را كه مردم خرجى دادن به آنها را لازم مىدانند داشته باشد ( 14 ) ششم : بعد از برگشتن ، كسب ، يا زراعت ، يا عايدى ملك ، يا راه ديگرى براى معاش خود داشته باشد ( 15 ) كه مجبور نشود به زحمت زندگى كند ( 16 ) ) * ( 1 ) بهجت : زيارت كردن خانهء خدا و انجام اعمالى مخصوص در زمانى خاص را حجّ گويند . حجّ از اركان دين است و با شرايط ذيل يك بار در تمام عمر بر انسان واجب مىشود . . ( 2 ) گلپايگانى ، صافى : اوّل : كمال ، به اينكه بالغ و عاقل باشد . . ( 3 ) گلپايگانى ، صافى : دوم : آنكه آزاد باشد . . زنجانى : دوم : آن كه عاقل باشد . . ( 4 ) خوئى ، تبريزى ، سيستانى ، صافى : مجبور نشود كه كار حرامى را كه ترك آن از حجّ