العلامة الحلي ( مترجم : شعراني )
484
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي )
و اين حديث متفق عليه است هم اهل سنت و هم شيعه روايت كردهاند و اصل در منجزات هم اين روايت است و روايات ديگر را حمل بر آن بايد كرد . اگر منجزات از اصل باشد و وصيت از ثلث هر كس بخواهد بيش از ثلث مال خود را براى كسى وصيت كند يا همه مال را به بيگانه بدهد و وارثان را تهى دست گذارد مىتواند هنگام مرگ همه را به او ببخشد و حكم شارع را در بارهء وصيت لغو كند و چنان كه در نص روايات آمده علت حكم خدا در وصيت محروم نشدن وارث است و غالبا فقها علت منصوص را سرايت مىدهند يعنى اگر كسى گويد سركه مخور كه ترش است بايد از ترشى پرهيز كرد و اگر گفتند وصيت به بيش از ثلث مكن كه وارث مستمند نشود يعنى نزديك مرگ هم مبخش كه اميد بدست آوردن مال ندارى و وارث را تهى دست مگذار و گويند اقرار مريض به اين كه فلان مال من از آن ديگرى است اگر متهم باشد پذيرفته نمىشود و اگر منجزات از اصل باشد راه متهم آسان مىشود زيرا كه آن را مىبخشد در مورد وصيت اوهام چندى است كه در روايات رد آن وارد شده است از جمله عامه مردم پندارند هر كسى مىتواند هر چقدر بخواهد از مال خود وصيت كند يا وارثى را از ارث خود محروم سازد و بارها مانند آن ديدهايم در روايات رد اين توهم وارد شده است كه انسان تا زنده است مال مال او است