دهد هنگام زندگى او انجام دهند يا پس از رحلت و در آيه كريمه است * ( فَمَنْ خافَ مِنْ مُوصٍ جَنَفاً أَوْ إِثْماً ) * هر كسى از ميل و ظلم موصى ترسد بايد اصلاح آن كند موصى حتما شامل مريض مشرف بموت مىشود و جنف يعنى ميل را به زيادت از ثلث تفسير كردند و مكروه است انسان تندرست نيز همه مال خويش را در راه خير صرف كند و وارثان را تهى دست گذارد اما بخشش او باطل نيست و در حال مرض اصلا باطل است مگر وارثان امضا كنند يا به اندازه ثلث مال يا كمتر باشد و همچنين اقرار مريض به مديون بودن يا آن كه عين يكى از اموال كه در تصرف او است مال ديگرى است ميان فقهاى شيعه اختلاف است و شيخ عليه الرحمه در مبسوط گويد در منجزات دو روايت است يكى آن كه از ثلث حساب مىشود و خود ثلث را اختيار كرده و ديگر آن كه از اصل و نووى در شرح صحيح مسلم از علماى اهل سنت گويد اهل ظاهر يعنى محدثين عامه مانند داود منجزات را از اصل مىشمارند و بمذهب معروف از ثلث است ، و آن چه در احاديث اهل بيت عليهم السلام ديده‌ايم روايات ثلث تقريبا متواتر است و روايتى كه موافق قول ظاهريان اهل سنت وارد شده مرسل است و مجمل . در روايت عمران بن حصين از پيغمبر صلى الله عليه و آله آمده است كه مردى شش بنده داشت و غير آن هيچ ، همه را در مرض موت آزاد كرد پيغمبر ( ص ) آن را اجازت نفرمود و ميان بندگان قرعه زد دو بنده را آزاد كرد و چهار بنده را براى وارثان نگاهداشت