را ظفر داد و بيرون دين شما جز دو امت مخالفت نمانده كه يكى به خدمت اسلام و مسلمانان در است و كار شما مىكند كه لوازم معاش و حاصل رنج و عرق جبينشان را مىگيرند : زحمت آنها مىبرند و منفعت شما مىبريد . و امت ديگر شب و روز منتظر حوادث خدا و سطوت اوست و خدا دلهايشان را از ترس آكنده است پناهگاهى ندارند كه آنجا روند و مقرى ندارند كه در آن محفوظ مانند ، سپاههاى خدا عز و جل به آنها تاخته و به عرصهء آنها فرود آمده با معاش مرفه و مال فراوان و فرستادگان پياپى و حفاظت مرزها ، باذن خداى و عافيت جليل عام كه اين امت از آغاز اسلام بهتر از آن نبوده ، و حمد خداى ، با فتوح بزرگ در هر ديار ، و با اين همه نعمت كه شمار آن نتوان كرد و مقدار آن نتوان دانست و اداى حق آن نتوان كرد . شكر شاكران و ذكر ذاكران و كوشش كوشندگان بجايى نرسد مگر به يارى و مرحمت و لطف خداى . از خدايى كه جز او خدايى نيست و ما را به اين امتحان آورده مىخواهيم كه عمل بطاعت و شتاب در كار رضايت خويش را نصيب ما كند . بندگان خدا ، امتحان خدا را به ياد آريد و در مجلسهاتان تنها و دو به دو از خدا بخواهيد كه نعمت خويش را بر شما تمام كند كه خدا بموسى فرمود : قوم خويش را از تاريكيها بروشنى بر و ايام خدا را بيادشان آر . و هم او به محمد صلى الله عليه و سلم فرمود : به ياد آريد كه در اين سرزمين اندك و زبون بوديد . « اگر آن وقت كه زبون بوديد و از بركات دنيا محروم بوديد ، به راه حق مىرفتيد و بدان خوشدل بوديد و معرفت خدا و دين خدا داشتيد و بسبب آن اميد خير پس از مرگ داشتيد ، باز چيزى بود ، اما چنان بوديد كه معاشتان از همه كسان سختتر بود و جهلتان به خدا از همه راسختر بود . اگر اين دين كه خدايتان نصيب كرد براى دنيايتان