چه كسى مىانگاشت كه « استاد البشر » و « عقل حادىعشر » خواجه نصير الدين طوسى زادهء 597 ه . ق و در گذشتهء 671 كه در دانش و حكمت دانى او جاى ترديد نيست ، اثرى از مؤلفى را به تمام باز نويسد و به نام خود باز نمايد و آن را تنسوخنامهء ايلخانى بخواند ؟ يا « ابو القاسم عبد الله كاشانى » كه خود مدعى تأليف جامع التواريخ منسوب به رشيد الدّين فضل الله است و به صراحت مىنويسد : اما بعد ، چون از سياقت اتمام جامع التواريخ كه مضمون آن مشتمل است بر صادرات اعمال و بادرات آثار و اخبار پادشاهى و جهانگيرى و عالم گشايى و وضع احكام سياسات شاه شاهان و خان خانان چنگيزخان و اسلاف بزرگوار و اخلاف نامدار و اورق و اعقاب جهاندار او . . . يكى بعد از يكى در سلك كلك تأليف و سمط عقد سياقت ترتيب آورده شد . ( - تاريخ اولجايتو ، ص 2 ) و جاى ديگر مىگويد : بنابر اين مقدمات ، مؤلف اين تركيب و مصنف اين ترتيب ، بندهء كمترين ابو القاسم عبد الله بن محمد القاشانى . . . از بستان طبع تازه نوباوه اى آورد و شمه اى از مآثر آثار شاهانه و شطرى از مكارم اخلاق خسروانهء او از سياقت سواد در بياض استنساخ آورد و تواريخ حوادث و وقايع ايام دولت او كه خلاصه و نقاوهء جامع التواريخ است تميمه و ضميمهء آن گرداند . ( همانجا ، ص 5 ) و به دستبرد خواجه رشيد الدين فضل الله تصريح مىكند : « آدينهء دهم ، دستور ايران خواجه رشيد الدين كتاب جامع التواريخ ، كه تأليف و تصنيف اين بيچاره بود به دست جهودان مردود بر راى پادشاه عرضه كرد و جايزهء آن پنجاه تومان مال از املاك و ديه و ضياع بستد ، و هر سال از محصول مستدركات و ريوع ارتفاعات آنجا بيست تومان نقد عفوا صفوا به وى مىرسد ، و با وجود وعده به تصنيف يك درم به مؤلف و مصنف آن نداد كه سعى بليغ و جهد نجيح نموده بود به سالها جمع كرده : رنج من بردم ولى مخدوم من * آن به نام خويشتن بر كار كرد ( - تاريخ اولجايتو ، صص 55 - 54 )