محمد بن جرير الطبري ( مترجم : بلعمي )
106
تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي )
موسى عليه السلام روزه را روزى واجب كرد خاصّه از بهر مناجات ، و سى روز از ذو القعده . پس موسى پانزده [ 178 b ] روز ديگر بفزود و آن ماه سى روز بود چنان كه خداى تعالى گفت : * ( شَهْرُ رَمَضانَ الَّذِي أُنْزِلَ فِيه الْقُرْآنُ هُدىً لِلنَّاسِ وَبَيِّناتٍ من الْهُدى وَالْفُرْقانِ . 2 : 185 ) * و محمّد بن جرير اين قصّه اندر اين كتاب سخت نيكو گفته است . پس چون ماه رمضان بگذشت ، پيغمبر عليه السّلام صدقهء روز عيد واجب كرد . روز عيد بيرون آمد از مدينه و به مصلَّى رفت و نماز كرد ، و اندر خطبه صدقهء فطر فرمود . چون ديگر سال محرّم اندر آمد و روز عاشورا ببود ، پيغمبر بفرمود كه روزه دارند و مردمان همى داشتند . پس اندر اين ماه رمضان پيغمبر عليه السّلام به غزو بدر بيرون شد ، و روز هفدهم ماه رمضان بود روز آدينه كه پيغمبر به بدر حرب كرد و خداى عزّ و جلّ او را بر مشركان مكّه ظفر داد . و اين غزو را غزو بدر الكبرى خوانند و اين حديث بدر حديثى بزرگ است ، و محمّد بن جرير اندر اين كتاب تمام نگفته بود ، و اين قصّه اندر اخبار مغازى و اندر اخبار تفسير معروف است كه هيچ غزو نيست از مغازى پيغمبر عليه السّلام كه اندر او چند آيت آمده است از آسمان اندر اين غزو . و اين غزو نخستين فتحى بوده است اندر اسلام و نخستين ظفر بود پيغمبر را بر مشركان . و هم از اين كتاب و هم از كتاب مغازى و هم از كتاب تفسير آن قدر كه يافتم گرد كردم تا اين قصّه تمام شد .