السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

578

تفسير الميزان ( فارسي )

اعمال صالحشان باشد . * ( « ذلِكَ لِمَنْ خَشِيَ رَبَّه » ) * - اين جمله علامت بهشتيان و آنان كه به سعادت آخرت مىرسند را بيان مىكند ، مىفرمايد : علامت خير البريه و آنهايى كه به جنات عدن مىرسند اين است كه از پروردگار خود ترس دارند . در جاى ديگر هم فرموده : « إِنَّما يَخْشَى اللَّه مِنْ عِبادِه الْعُلَماءُ » « 1 » ، پس علم به خدا خشيت از خدا را به دنبال دارد ، و خشيت از خدا هم ايمان به او را به دنبال دارد ، يعنى كسى كه از خدا مىترسد ، قهرا در باطن قلبش ملتزم به ربوبيت و الوهيت او است ، و در ظاهر هم ملازم با اعمال صالح است . اين را هم بدان كه مفسرين در تفسير مفردات اين آيات به شدت اختلاف كرده ، اقوالى بسيار دارند كه چون فايده اى در تعرض آنها نبود از نقل آنها و پاسخ دادن و اشكال كردن به آنها صرفنظر شد ، خواننده مىتواند به تفسيرهاى مطول مراجعه نمايد . بحث روايتى در تفسير قمى در روايت ابى الجارود از امام ابى جعفر ( ع ) آمده كه فرمود : منظور از كلمه « بينة » رسول خدا ( ص ) محمد ( صلوات اللَّه عليه ) است « 2 » . و در الدر المنثور است كه ابن مردويه از عايشه روايت كرده كه گفت : به رسول خدا ( ص ) عرضه داشتم : يا رسول اللَّه گرامىترين خلق نزد خداى عز و جل كيست ؟ فرمود : اى عايشه مگر آيه شريفه * ( « إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ أُولئِكَ هُمْ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ » ) * را نمىخوانى « 3 » . و در همان كتاب است كه ابن عساكر از جابر بن عبد اللَّه روايت كرده كه گفت : نزد رسول خدا ( ص ) بوديم كه على ( ع ) از راه رسيد ، رسول خدا ( ص ) فرمود : به آن خدايى كه جانم به دست او است ، اين مرد و پيروانش ( شيعيانش ) تنها و تنها رستگاران در قيامتند ، آن گاه اين آيه نازل شد : * ( « إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ أُولئِكَ هُمْ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ » ) * ، از وقتى كه اين آيه نازل شد اصحاب رسول خدا

--> ( 1 ) تنها علماء هستند كه از خدا مىترسند . سوره فاطر ، آيه 28 . ( 2 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 432 . ( 3 ) الدر المنثور ، ج 6 ، ص 379 .