براى كسى باشد كه مىخواهد وارد آن شود ، نه كسى كه در داخل آن نشسته است ، و به نظر مىرسد اين تحديدى كه مفسرين كرده‌اند ، روى اعتمادى بوده كه به شهرتى در اين باب داشته‌اند ، زيرا معروف بوده كه غار اصحاب كهف همان غارى است كه در شهر افسوس از شهرهاى روم شرقى قرار دارد ، و آن غار همين طور است كه مفسرين گفته‌اند ، يعنى دهانه اش قطبى است و در آن مقابل قطب شمال است - و به طورى كه گفته‌اند - كمى به طرف مشرق متمايل است . ليكن معمول در اعتبار چپ و راست در خصوص غار و خانه و خيمه و هر چيز ديگرى كه داراى در است اين است كه چپ و راست شخصى را كه از آن بيرون مىشود در نظر بگيرند نه شخصى كه وارد آن مىشود ، و صحيح هم همين است ، براى اينكه اولين احساسى كه انسان نسبت به احتياج اعتبار جهات ( بالا و پائين ، چپ و راست ، و عقب و جلو ) دارد ، احتياج خودش به اين جهات است ، آنچه كه بالاى سرش قرار دارد بالا ، و آنچه پائين پايش است پائين ، و آنچه پيش رويش قرار دارد جلو و آنچه پشت سرش است عقب و آنچه در سمت قوىتر بدنش يعنى سمت راست او قرار دارد ، يمين ( راست ) و آنچه در طرف مخالف آن قرار گرفته يسار ( چپ ) ناميده شده است ، اين اولين بارى است كه احتياج به اين اعتبارات را احساس مىكند . بعد از اين احساس اگر احتياج پيدا كرد به اينكه جهات مذكور را در چيز ديگرى اعتبار نموده تعيين كند ، خودش را جاى آن چيز قرار داده آنچه از اطراف آن چيز با اطراف خود منطبق مىشود همان را جهت آن مىنامد مثلا جلو و نماى آن چيز را با روى خود منطبق كرده پشت خود را پشت آن و راستش را راست آن و چپش را چپ آن اعتبار مىكند . و چون روى خانه و نماى خيمه و هر چيزى كه در دارد همان طرفى است كه در ، در آن طرف قرار گرفته ، قهرا دست چپ و راست خانه هم چپ و راست كسى خواهد بود كه از خانه بيرون مىآيد ، نه كسى كه داخل مىشود . و بنا بر اين ، غار اصحاب كهف با آن توصيفى كه قرآن كريم از وضع جغرافيايى آن كرده ، جنوبى خواهد بود ، يعنى در غار به طرف قطب جنوب بوده است ، نه آن طور كه مفسرين گفته‌اند . البته اين بحث تتمه اى دارد كه به زودى خواهد آمد - ان شاء اللَّه . و به هر حال ، اين وضعى كه اصحاب كهف به خود گرفتند از عنايت الهى و لطف او نسبت به ايشان بوده تا به همين حالت ايشان را زنده نگهدارد تا وقتى كه منظور بوده به سر رسد ، و لذا دنبال آيه فرموده : * ( « ذلِكَ مِنْ آياتِ اللَّه مَنْ يَهْدِ اللَّه فَهُوَ الْمُهْتَدِ وَمَنْ يُضْلِلْ فَلَنْ تَجِدَ لَه