السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

89

تفسير الميزان ( فارسي )

باشد نيست ، به همين جهت آن روايتى كه دارد هود و واقعه ، بعيد به نظر مىرسد كه مقصودش اشاره به آيه * ( « فَاسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ » ) * بوده باشد ، و آنچه هر دو سوره در آن مشتركند حديث قيامت است - و اللَّه اعلم . و در تفسير قمى در ذيل آيه * ( « وَلا تَرْكَنُوا . . . » ) * گفته كه معصوم فرمود : ركون به معناى محبت و خير خواهى و اطاعت است . « 1 » مؤلف : اين روايت را صاحب مجمع البيان هم بطور مرسل از ائمه ( ع ) نقل كرده است . « 2 » و در تفسير عياشى از عثمان بن عيسى و او از مردى از امام صادق ( ع ) روايت كرده كه در تفسير آيه * ( « وَلا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ » ) * فرمود : متوجه باشيد خدا اين آتش را خالد و هميشگى نكرد ، بلكه فرمود « آتش به شما مىرسد » پس به ظالمان ركون مكنيد . « 3 » مؤلف : مقصود امام اين است كه جمله * ( « فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ » ) * يعنى آتش به شما بر مىخورد . و نيز در همان كتاب از جرير از ابى عبد اللَّه ( ع ) روايت كرده كه در تفسير * ( « أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ » ) * فرمود : دو طرف روز يكى مغرب است و يكى صبح و * ( « زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ » ) * نماز عشاء است . « 4 » و در تهذيب به سند خود از زراره و او از ابى جعفر ( ع ) روايت كرده كه در حديثى كه در باره نمازهاى پنجگانه مطالبى بيان داشته و چنين فرموده‌اند : خداوند فرموده * ( « أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَزُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ » ) * كه مقصود از آن نماز عشاء است . « 5 » مؤلف : اين حديث به خاطر اينكه در مقام بيان اوقات نمازهاى پنجگانه است ظهورى در اين دارد كه مىخواهد تفسير كند * ( « طَرَفَيِ النَّهارِ » ) * را به قبل از ظهر و بعد از ظهر ، زيرا اگر اين مراد نباشد شامل اوقات پنجگانه نمىشود . و در معانى الاخبار به سند خود از ابراهيم بن عمر و او از كسى كه براى او حديث كرده

--> ( 1 ) تفسير قمى ، ج 1 ، ص 338 . ( 2 ) مجمع البيان ، ج 5 ، ص 200 - 201 . ( 3 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 161 . ( 4 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 161 ، ح 73 . ( 5 ) تهذيب الاحكام ، ج 2 ، ص 241 ، ح 954 .