نه تو مىتوانى چنين دلسوزى بكنى و نه او نزد خدا استحقاق چنين احترامى دارد . « 1 » و در كتاب معانى الاخبار ، از سليمان ، از امام صادق ( ع ) روايت آمده كه در تفسير آيه مورد بحث فرموده : اى سليمان ، در ميان اين مستضعفين كسانى هستند كه گردنشان از تو گوشتدارتر است ، مستضعفين كسانى هستند كه روزه مىگيرند ، و نماز مىخوانند و شكم و شهوت خود را از حرام نگه مىدارند ، و حق را در غير ما نمىدانند ، كسانى هستند كه به شاخه هاى شجره نبوت دست آويخته‌اند ، اينها هستند كه مادامى كه چنگ به شاخه ها دارند و آنان را مىشناسند ، اميد است خدا از آنان عفو فرمايد ، اگر عفو فرمايد به رحمت خود عفو فرموده ، و اگر عذابشان كند به گمراهى خود آنان عذابشان كرده است . « 2 » مؤلف : اينكه فرمود : « حق را در غير ما نمىدانند . . . » منظور اشاره به مذهب ناصبىها است كه با اهل بيت ( ع ) دشمنى دارند و يا تقصيرى كه كار را به نصب بكشاند ، هم چنان كه روايات بعدى نيز بر اين معنا دلالت دارد . و در همان كتاب ، از امام صادق ( ع ) روايت شده كه مستضعفين را چند قسم كرده كه بعضى مخالف بعضى ديگرند ، و هر كس از اهل قبله ناصب و دشمن اهل بيت نباشد او مستضعف است . « 3 » و نيز در همان كتاب « 4 » و در تفسير عياشى « 5 » از امام صادق ( ع ) روايت شده كه در تفسير آيه مورد بحث فرموده : * ( « لا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً » ) * يعنى نمىتوانند براى نجات خود از نصب و دشمنى اهل بيت چاره اى بينديشند ، * ( « وَلا يَهْتَدُونَ سَبِيلًا » ) * يعنى هيچ راهى به سوى حق نمىيابند ، تا قدم در آن راه نهند ، اين گونه افراد ناصبى كه در اعتقاد باطل خود تقصيرى ندارند ، اگر به اعمال حسنه و اجتناب از محرمات الهى داخل بهشت شوند بارى به منازل ابرار نمىرسند . و در تفسير قمى از ضريس كناسى از امام ابى جعفر ( ع ) روايت كرده كه گفت : به امام ( ع ) عرضه داشتم : فدايت شوم ، كسانى كه معتقد به توحيد و نبوت محمد ( ص ) هستند ولى هم گناهكارند و هم در حين مرگ امامى براى خود

--> ( 1 ) تفسير عياشى ، ج 1 ص 270 ح 251 . ( 2 ) معانى الاخبار ، ص 202 ح 9 ط جامعه مدرسين . ( 3 ) معانى الاخبار ، ص 200 . ( 4 ) معانى الاخبار ، ص 201 ح 5 . ( 5 ) تفسير عياشى ، ج 1 ص 268 ، ح 245 .