چوبها را به كار مىزدند ، تا بفهمند اين كار خوب است يا بد ، خيرى در آن هست يا نه و اضافه كرده‌اند كه اين رسم در جاهليت دائر بوده ، و خود نوعى فال زدن به شمار مىرفته . و در بحث روايتى آينده شرح بيشترش مىآيد . اين وجه درستى نيست ، زيرا با سياق آيه نمىسازد ، و نمىشود آيه را حمل بر چنان معنايى كرد ، زيرا آيه شريفه كه در مقام شمردن خوردنيهاى حرام است ، و قبلا هم در جمله : « * ( إِلَّا ما يُتْلى عَلَيْكُمْ ) * » به آن اشاره شده بود ، ده نوع از محرمات را بر مىشمارد 1 - ميته 2 - خون 3 - گوشت خوك 4 - حيوانى كه براى غير خدا ذبح شود 5 - منخنقه 6 - موقوذه 7 - مترديه 8 - نطيحه 9 - ما اكل السبع 10 - ما ذبح على النصب ، بعد از شمردن اينها استقسام به ازلام را يادآور مىشود كه به دو معنا مىآيد ، به معناى تقسيم گوشت از راه قمار و به معناى استخاره و فال زدن ، با اين حال چگونه ممكن است كسى با اين همه قرائن پشت سر هم ، و با اين سياق در تعيين اينكه كدام معنا منظور است شك كند و آيا عارف به اسلوب كلام اجازه چنين شكى به خود مىدهد . نظير اين جريان در كلمه عمره است هم به معناى عمارت مىآيد ، و هم به معناى زيارت خانه خدا ، حال اگر اين كلمه با كلمه خانه خدا استعمال شود ، ديگر معناى اول كه مساله عمارت باشد به ذهن نمىرسد ، و امثال اين گونه كلمات زياد است . * ( « ذلِكُمْ فِسْقٌ » ) * احتمال دارد كلمه « ذلكم » اشاره باشد به همه كارهايى كه قبلا ذكر شده بود ، و احتمال دارد اسم اشاره ذلك اشاره باشد به دو تاى اخير چون جمله : * ( « إِلَّا ما ذَكَّيْتُمْ » ) * فاصله شده بين آن دو ، و بقيه و احتمال هم دارد كه تنها اشاره به آخرى باشد ، و بعيد نيست معتدلتر از همه وجه ميانى باشد . * ( « الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ ، فَلا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِ » ) * امر اين آيه شريفه در قرار گرفتنش در اين جاى خاص و سپس دلالتش بر معنا ، عجيب است ، براى اينكه اگر در صدر آيه يعنى جمله : * ( « حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ » ) * . . . * ( « ذلِكُمْ فِسْقٌ » ) * دقت كنى ، و آن گاه ذيل آن را بر آن اضافه نمايى كه مىفرمايد : * ( « فَمَنِ اضْطُرَّ فِي مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجانِفٍ لإِثْمٍ فَإِنَّ اللَّه غَفُورٌ رَحِيمٌ » ) * خواهى ديد كه آن صدر براى خود كلامى است تام ، و اصلا در افاده معنا هيچ حاجتى و توقفى بر آيه : * ( « الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ . . . » ) * ندارد ، و جان كلام اينكه از اين راهى كه گفتيم به خوبى متوجه مىشوى كه آيه شريفه آيه اى است كامل ، همانطور كه آيات سوره هاى انعام و نحل و بقره كه بيانگر محرمات از خوردنيها قبلا نازل شده بودند ، در إفاده معنايش مستقل و كامل بودند ، در سوره بقره مىفرمود : « إِنَّما حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيرِ وَما أُهِلَّ بِه لِغَيْرِ اللَّه ، فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ باغٍ وَلا عادٍ فَلا إِثْمَ عَلَيْه إِنَّ اللَّه غَفُورٌ