السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
323
تفسير الميزان ( فارسي )
و مراد از تطهر اگر غسل به فتحه غين - شستشو - باشد ، آيه شريفه دلالت مىكند بر استحباب شستشو ، و اگر غسل به ضمه غين باشد دلالت بر استحباب غسل مىكند ، هم چنان كه امام هم فرمود : غسل بهتر است ، و در هر تقدير دلالت بر حرمت جماع قبل از غسل بفتحه غين يا غسل بضمه غين ندارد ، چون اگر حرام بود ، ديگر معنا نداشت غسل و يا غسل غايت و منتهى اليه نهى بوده باشد . ( دقت فرمائيد ) و نيز در كافى از امام صادق ع روايت آورده كه در ذيل جمله : * ( « إِنَّ اللَّه يُحِبُّ التَّوَّابِينَ ، وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ » ) * فرموده مردم در جاهليت خود را با پنبه و سنگ پاك مىكردند ، سپس رسم شد كه خود را شستشو كنند ، و چون كار پسنديده اى بود رسول خدا ص همه را موظف كرد چنين كنند ، خود نيز چنين كرد ، و خدا در كتابش نازل كرد كه * ( « إِنَّ اللَّه يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ » ) * « 1 » . مؤلف : اخبار در اين معنا بسيار است ، و در بعضى از آنها آمده : اولين كسى كه با آب طهارت گرفت ، براء بن عازب بود ، كه به دنبال عمل او آيه شريفه نازل شد ، و استنجاى با آب سنت گرديد . باز در همان كتاب از سلام بن مستنير روايت آورده كه گفت : نزد امام ابى جعفر ع بودم ، كه حمران بن اعين داخل شد ، و چند مساله پرسيد همين كه حمران خواست برخيزد به امام عرضه داشت : اين را خدمت شما عرضه بدارم خدا بقايت را طولانى كند و ما را از وجودت برخوردار فرمايد كه ما هر وقت خدمت شما شرفياب مىشويم بيرون نمىرويم مگر در حالى كه دلهايمان رقت و خاطرمان آسايش و امنيت يافته ، بطورى كه ديگر هيچ غمى از دنيا در دلمان نمىماند ، و آنچه از مال دنيا كه در دست مردم است چون پر كاهى به نظرمان مىرسد ولى وقتى از حضورتان بيرون مىشويم ، و با مردم و تجار همنشين مىگرديم ، دنيا در نظرمان محبوب مىشود ، سر اين چيست ؟ امام ابى جعفر ع فرمود : اين مربوط به دلها است كه گاهى نرم است و گاهى سخت ، آن گاه فرمود : آگاه باشيد كه وقتى اصحاب رسول خدا ص به آن جناب عرضه داشتند از خطر نفاق بر خود مىترسيم ، امام اضافه كرد رسول خدا ص پرسيد : چرا از آن مىترسيد ؟ عرضه داشتند : براى اينكه هر وقت در حضور شما هستيم ، و شما ما را به عذاب خدا تذكر مىدهيد : و به ثوابش ترغيب مىكنيد . در نتيجه دلمان نرم مىشود ، و دنيا را فراموش مىكنيم ، و نسبت به آن زاهد و بىرغبت مىشويم ، به حدى كه گويى آخرت را مىبينيم ، و آتش و بهشت را مشاهده مىكنيم ، اما اين تا
--> ( 1 ) فروع كافى ج 3 ص 18