ص نازل شده ، و احدى از مفسرين نگفته و حتى احتمالش را هم نداده كه تكه تكه نازل شده باشد ، و حد اقل احتمال مىدهيم كه يك باره نازل شده باشد ، مشتمل بر اين نكته است كه رسول خدا ص در انظار مردم نماز مىخوانده ، و بعضى از مردم او را از اين كار نهى مىكردند ، و در مجالس قريش از او بدگويى مىكرده‌اند ، و اگر قبل از سوره علق قرآن بر آن جناب نازل نشده بود ، پس رسول خدا ص چگونه نماز مىخوانده ، و در نمازش چه مىگفته ؟ سوره علق هم از نماز به غير از امر سجده كه دستورى ديگر نداده ، پس معلوم مىشود آن جناب قبل از سوره علق نمازى داشته و كسانى بوده‌اند كه آن جناب را از نماز نهى مىكرده‌اند ، و از نهى خود دست بردار نبوده‌اند ، مگر اينكه بگويى منظور از اين نمازگزار شخصى ديگر غير از رسول خدا ص است ، و اين حرف بطلانش روشن است ، براى اينكه در آخر سوره به خود آن جناب خطاب نموده مىفرمايد : « كَلَّا لا تُطِعْه » آن كسى را كه به تو مىگويد نماز مخوان اطاعت مكن ، بلكه هم چنان خدا را سجده كن ، و به او نزديك شو . اينك آياتى از همين سوره كه دلالت بر بطلان قول مزبور دارد : « أرَأَيْتَ الَّذِي يَنْهى عَبْداً إِذا صَلَّى أرَأَيْتَ إِنْ كانَ عَلَى الْهُدى . أَوْ أَمَرَ بِالتَّقْوى . أرَأَيْتَ إِنْ كَذَّبَ وَتَوَلَّى . ألَمْ يَعْلَمْ بِأَنَّ اللَّه يَرى ؟ . كَلَّا لَئِنْ لَمْ يَنْتَه لَنَسْفَعاً بِالنَّاصِيَةِ . ناصِيَةٍ كاذِبَةٍ خاطِئَةٍ . فَلْيَدْعُ نادِيَه . سَنَدْعُ الزَّبانِيَةَ . كَلَّا لا تُطِعْه وَاسْجُدْ وَاقْتَرِبْ . » « 1 » پس از اين سوره استفاده مىشود كه رسول خدا ص قبل از نازل شدن اولين سوره از قرآن هم نماز مىخوانده ، و خود بر طريق هدايت بوده و احيانا ديگران را هم امر به تقوا مىكرده ، و اين همان نبوت است ، ولى رسالت نيست ، و به همين جهت اين وضع آن جناب را انذار نناميده ، پس آن جناب قبل از بعثت هم نبى بوده ، و نماز مىخوانده ، با اينكه هنوز قرآن بر او نازل نشده بود ، و سوره حمد كه جزء نماز است نيامده ، و مامور به تبليغ نشده بود .

--> ( 1 ) آيا ديدى آن كسى را كه بنده اى را از اينكه نماز بخواند نهى مىكرد ، تو اى نهى كننده هيچ مىدانى كه اگر آن بنده بر راه راست باشد ، و يا به پرهيزكارى دستور دهد ، ديگر جا ندارد كه تو او را از نمازش نهى كنى ، اى پيامبر تو بگو آيا مىدانى آن نهى كننده را كه اگر تو را تكذيب كند ، و از تو روى بگرداند چه كيفرى خواهد داشت ؟ راستى آيا او نمىداند كه خدا رفتار او را مىبيند ، و از قصد او اطلاع دارد ؟ بداند كه جريان به اين سادگىها نيست اگر از آزار پيامبر دست برندارد موى پيشانى او را كه موى پيشانى مردى دروغگو و خطاكار است خواهيم گرفت ، پس بايد اهل مجلس و قبيله و عشيره خود را بخواند ، تا او را يارى دهند ما هم به زودى زبانه دوزخ را عليه او خواهيم خواند ، تا او را فراگيرد . نه چنان است فرمان او مبر و نماز را ترك مكن هم چنان سجده كن و نزديك شو . « سوره علق آيه 19 »