10 . احاديث سخت و سخت‌تر مرحوم شيخ صدوق در كتاب " معانى الأخبار " با اسناد خود از طريق محمد بن عيسى بن عبيد از برخى از مردم " مدائن " آورده است كه به حضور امام حسن عسكرى ( عليه السلام ) نامه نوشتم كه از آباء و اجداد بزرگوار شما روايت شده است : " احاديث شما ، سخت و سخت‌تر است نه فرشته مقرب و نه پيامبر مرسل و نه مؤمنى كه خداوند قلب او را با ايمان آزموده است ، نمى تواند تحمل كند معناى آن چيست ؟ " امام ( عليه السلام ) در پاسخ نوشتند : " اينكه فرشته و پيامبر نمى تواند تحمل نمايد به اين معنى است احاديث ما آنچنان حلاوت و شيرينى دارد كه هرگز فرشته و پيامبر نمى تواند آن را در درون سينه ى خود نگهدارد ، و منتشر نكند بلكه به مجرد دريافت ، آن را به ديگرى منتقل مى سازد " . ( 1 ) شبيه همين مضمون ، حديث ديگرى از امام صادق ( عليه السلام ) آمده است كه پس از فرشته ، پيامبر و مؤمن كلمهء " مدينه حصينة " را افزوده است امام ( عليه السلام ) در معناى " مدينه حصينه " مى فرمايد : مقصد آن قلب فراگير و وسيع مى باشد كه بتواند ظرفيت تحمل آن احاديث را داشته باشد . ( 2 ) در كتاب حسن بن سليمان هم به نقل از كتاب " اللباب " تأليف ابن شريفه واسطى از " ميثم تمار " آمده است كه ما در بازار بوديم كه أصبغ بن نباته يكى از ياران صميمى امام ( عليه السلام ) رسيدند و گفتند : واى بر تو ! من از اميرمؤمنان حديث سخت و مشكلى را شنيدم . ميثم پرسيد : آن حديث چه بود ؟ گفت : اين حديث بود كه احاديث ما سخت و مشكل است جز فرشتگان يا انبياء نمى توانند تحمل آن را داشته باشند فورا از جا برخاستم و به سراغ امير المؤمنين ( عليه السلام ) رفتم و به حضور آن بزرگوار عرض كردم : اصبغ بن نباته حديثى از شما نقل كرده است كه مرا در تنگنا قرار داده است . امام ( عليه السلام ) فرمود : كدام حديث ؟ گفتم : اين حديث صعب ومستصعب كه بيان فرموده ايد . امام ( عليه السلام )

--> 1 . معادن الحكمة في مكاتيب الائمه ج 2 ، ص 252 . 2 . همان منبع ص 253 .