نموده اند : " چهره اش سفيد متمايل به سرخى ، گشاده رو ، خوش صورت ، بلند قامت ، خوش منظر ، نيك اندام " . شيخ مفيد صاحب ارشاد مى نويسد : " حضرت امام حسن عسكرى ( عليه السلام ) خصائص فضيلت در وجود او كامل بود و بر تمامى مردم زمان خود ، برترى داشت ، و موجبات امامت و مقتضيات ولايت : از علم و كمال و عقل و عصمت و شجاعت و كرم در وجود مباركش سرشار و در جانشينى و خلافت رسول الله ( صلى الله عليه وآله ) شايسته‌تر و برازنده‌تر از همگان بود " . ( 1 ) على بن عيسى إربلى صاحب كشف الغمة دربارهء امام چنين مىنگارد : " نام مباركش حسن ، و كنيه اش ابومحمد ولقبش " الخالص " است و اما درباره مناقب و فضائل او بايد دانست كه : منقبت عالى ومزيت بزرگ او آن است كه خداى متعال مهدى قائم ( عج ) را از نسل پاك او قرار داده است و اين فضيلت و تشريف براى او كافى است " . ( 2 ) دوران طفوليت هنوز پنجمين بهار عمر او سپرى نشده بود ، كه اخبار ناراحت كننده و كوبنده از اهانتها و تعديات به حريم خاندان رسالت را با گوش خويش ، مى شنيد وآثار عميق آنها در روح حساس و لطيف او نقش مى بست . وى اين اخبار را از زبان مردم كوچه و بازار درمىيافت ، متوكل آن مرد سفاك و عارى از فضيلت و دانش و كينه‌توز خاندان رسالت روى موقعيت سياسى و تربيت نارواى خانوادگى از اظهار كينه و عداوت نسبت به خاندان على ( عليه السلام ) خوددارى نمى ورزيد و به صورت آشكار و علنى بالاى منبر خطابه ، نسبت به على ( عليه السلام ) هرزه گوئى مى كرد يا مرد مقلدى را وامى داشت كه در بزمهاى عيش و نوش ، تقليد آن بزرگوار را محض خندهء حضار سرمست و غفلت‌زده در بياورد و خليفه را بخنداند . آرى او مى شنيد كه قبه و ضريح سرور شهيدان و شخصيت فوق العاده محبوب خاندان علوى ، حضرت ابى عبد الله الحسين ( عليه السلام ) را ويران و با خاك يكسان مى كنند و آب

--> 1 . ارشاد مفيد ص 200 . 2 . كشف الغمة ج 3 ، ص 197 چاپ دار الأضواء بيروت .