ابتدا كند خلق ( 1 ) و آنگه باز آفريند ؟ بگو خداى است كه ابتدا كند خلق را پس آنگاه باز آفريند [ ايشان را ] ( 2 ) چگونه مىگردانند شما را . بگو هستند از انبازان [ شما ] ( 3 ) كسى [ كه ] ( 4 ) راه نمايد به حق ؟ بگو كه خداى راه نمايد به حق آن كه او راه نمايد به حق سزاوارتر كه او را پىگير كنند ( 5 ) يا آن كس كه راه ننمايد ( 6 ) مگر كه راهش نمايند ؟ چه بوده است شما را چگونه حكم مىكنى ! و پىگيرى نمىكنند بيشتر ايشان مگر گمان را كه گمان بنگزيراند ( 7 ) از حق چيزى كه خداى داناست به آنچه ( 8 ) مىكنى ( 9 ) . قوله تعالى : * ( هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ ) * - الاية ، قديم - جلّ جلاله - در اين آيت تذكير نعمت خود كرد با بندگان ، گفت : او آن خداى است كه برد شما را در دريا و خشك ( 10 ) ، يقال : سار و سيّرته ، برفت و من بروانيدمش ( 11 ) ، و آن به تمكين باشد و اقدار و اعداد آلات ، * ( فِي الْبَرِّ ) * ، در زمين بيابان ( 12 ) [ 138 - ر ] . ابن عامر و ابو جعفر خواند [ ند ] ( 13 ) : ينشركم ( 14 ) ، به « نون » و « شين » من النّشر ( 15 ) ، او آن [ است ] ( 16 ) كه شما را مىپراگند در زمين خشك و دريا . ابو على گفت حجّت اينان كه [ اين ] ( 17 ) خواندند ، قوله تعالى : وَبَثَّ مِنْهُما رِجالًا كَثِيراً وَنِساءً . . . ( 18 ) ، و بثّ ، از تفريق باشد ، [ و ] ( 19 ) قوله تعالى : فَانْتَشِرُوا فِي الأَرْضِ . . . ( 20 ) ، . . . ثُمَّ إِذا أَنْتُمْ بَشَرٌ تَنْتَشِرُونَ ( 21 ) . و حجّت باقى قرّاء كه * ( يُسَيِّرُكُمْ ) * خواندند ، به « سين » و « يا » من التّسيير ،

--> ( 1 ) . همهء نسخه بدلها را . ( 19 - 17 - 13 - 4 - 3 - 2 ) . اساس : ندارد ، از آو ، افزوده شد . ( 5 ) . آو ، آج ، بم ، لب : پىگيرند ، مج : پىگيرى كنند . ( 6 ) . كذا در اساس و همهء نسخه بدلها ، در معنى لازم كلمه به مفهوم « راه نيابد » . ( 7 ) . آج ، مج ، لب : بنگريزاند . ( 8 ) . همهء نسخه بدلها شما . ( 9 ) . « مىكنى » ترجمهء مناسب « تفعلون » به صيغهء خطاب است كه ضبط برخى از نسخه بدلهاى ماست . ( 10 ) . آج ، لب ، از : و در خشكى . ( 16 - 11 ) . مل : بردمش . ( 12 ) . آو ، بم ، لب : خشك . ( 14 ) . اساس : نشير ، به قياس با نسخهء آج ، تصحيح شد . ( 15 ) . اساس : الشر ، به قياس با نسخهء آج ، تصحيح شد . ( 18 ) . سورهء نساء ( 4 ) آيهء 1 . ( 20 ) . سورهء جمعه ( 62 ) آيهء 10 . ( 21 ) . سورهء روم ( 30 ) آيهء 20 .