نزديك فقها نيمه ( 1 ) مال دختر را باشد و نيمهء ( 2 ) مال برادر را و اگر برادر ( 3 ) نبود عصبه را و اگر عصبه نبود بر آن دو قول كه گفتيم آنان كه به رد گويند با دختر دهند و آنان كه به رد نگويند بيت المال را باشد و دليل ما ظاهر قوله : * ( إِنْ لَمْ يَكُنْ لَها وَلَدٌ ) * ، و دختر ولد باشد به اتّفاق اهل لغت . و آن كس كه گويد ولد فرزند نرينه باشد دون مادينه ( 4 ) كرده باشد و اگر گويد مراد ( 5 ) در آيت تخصيص كرده باشد بىدليل . دگر آن كه خداى تعالى گفت : يُوصِيكُمُ اللَّه فِي أَوْلادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الأُنْثَيَيْنِ ( 6 ) ، دگر آن كه گفت : وَلأَبَوَيْه لِكُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ [ مِمَّا تَرَكَ ] ( 7 ) إِنْ كانَ لَه وَلَدٌ ، اگر نرينه باشد و اگر مادينه . و در اين مسأله چون پدر و مادر را رها كند و دخترى را ، به نزديك ما يك نيمه دختر را باشد و دو دانگ پدر و مادر را ، و آن دانگى ( 8 ) باقى رد باشد با ايشان بر قدر ( 9 ) سهامشان . و به نزديك فقها رد باشد با پدر براى تعصّب ( 10 ) نه براى آن كه دختر را فرزند نخوانند . و فقها كه ما را ( 11 ) خلاف كردند در مسألهء دختر و برادر و گفتند يك نيمه دختر را باشد و يك نيمه برادر را ، به خبرى ( 12 ) تمسّك كردند كه آوردند از رسول - عليه السّلام - : ما ابقت ( 13 ) الفرائض فلأولى عصبة ذكر ، و اين خبر نزديك ( 14 ) ما خبر واحد است و در سندش طعن زده‌اند اهل اخبار ، چنان كه در كتب فقه مشروح است و به اخبار آحاد از ( 15 ) ظاهر قرآن دست بندارند . قوله : * ( فَإِنْ ) * ( 16 ) * ( كانَتَا اثْنَتَيْنِ ) * ، و اگر خواهر دو باشند ( 17 ) ايشان را دو ثلث رسد بتسميه بلا خلاف و باقى بنزديك ما رد كنند با ايشان و بنزديك فقها چنان كه گفتيم در باب

--> ( 1 ) . مر : نيمه‌اى . ( 3 ) . تب : دختر . ( 4 ) . وز : كذا محو ، آج ، لب ، مر ، لت : دفع لغت . ( 5 ) . آج ، لب ، مر ، لت پسر است . ( 6 ) . مر و . ( 7 - 2 ) . اساس ، وز ، تب ، مت ، مر : ندارد ، با توجّه به ديگر نسخه بدلها و قرآن مجيد افزوده شد . ( 8 ) . مر : دانگ . ( 9 ) . تب : به قدر . ( 10 ) . تب ، آج ، لب ، لت : تعصيب . ( 11 ) . مر : در ما . ( 12 ) . اساس : چيزى ، با توجه به ضبط ساير نسخه‌ها تصحيح شد . ( 13 ) . مر : ابت . ( 14 ) . تب ، وز ، آج ، لب ، مر ، لت : بنزديك . ( 15 ) . تب ، آج ، لب ، مر ، لت : ندارد . ( 16 ) . اساس ، وز ، آج ، لب ، مر ، لت ، مت : و ان ، با توجه به تب و قرآن مجيد تصحيح شد . ( 17 ) . آج ، لب ، مر : باشد ، تب ، وز ، آج ، لب ، مر ، لت فلهما الثّلثان .