الشيخ أبو الفتوح الرازي
231
روض الجنان وروح الجنان في تفسير القرآن ( فارسي )
صحابه شماريش ( 1 ) ، راس و رئيس ( 2 ) ايشان است ، و اگر از اهل البيت ( 3 ) گوى ، اوّل و پيشواى ايشان است ، و اگر از علماى ايمان گويى او مقدّم ايشان است ، و اگر احبار اهل كتاب گويى او به كتاب ايشان از ايشان عالمتر است ( 4 ) ، [ و اللَّه ] ( 5 ) و ثنيت ( 6 ) لى الوسادة لحكمت بين اهل التّورية بتوريتهم و اهل الانجيل بانجيلهم و اهل الزّبور بزبورهم و اهل القرآن بقرآنهم حتّى يزهوا كلّ كتاب من هذه الكتب ، و يقول يا ربّ انّ عليا قد قضى بقضائك - في حديث طويل . و اين آيت در عطف او بر فريشتگان مانند آن اين است كه خداى تعالى گفت : فَإِنَّ اللَّه هُوَ مَوْلاه وَجِبْرِيلُ وَصالِحُ الْمُؤْمِنِينَ ( 7 ) . . . ، قديم - جلّ جلاله - علما را بر فريشتگان عطف كرد از عظم قدر و رفعت منزلت ايشان را و عالمى خداى را - جلّ جلاله - از اسماء حسنى و صفات علياست . و علما اعلام اسلامند و چراغهاى زميناند و امان ( 8 ) اهل زمانند . جابر عبد اللَّه انصارى روايت كند از رسول - عليه السلام - كه گفت : ساعة من عالم يتّكى على فراشه ينظر في علمه خير من عبادة العابد [ 407 - ر ] سبعين عاما ، گفت : يك ساعت از عالمى كه بر بستر خود تكيه كند و در علم خود مىنگرد ( 9 ) بهتر است از عبادت عابدى كه هفتاد سال خداى را پرستد . حميد طويل روايت كند از انس مالك از رسول - عليه السلام - كه گفت ( 10 ) : تعلموا العلم فانّ تعلَّمه حسنة و مدارسته تسبيح و البحث عنه ( 11 ) جهاد و تعليمه من لا يعلمه
--> ( 1 ) . اساس كه در اين مورد نو نويس است : شمارند ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد . ( 2 ) . اساس كه در اين مورد نو نويس است : رئيس و راس ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد . ( 3 ) . دب شمارى و . ( 4 ) . اساس كه در اين مورد نو نويس است چنان كه فرمود : با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها زايد مىنمايد . ( 5 ) . اساس : ندارد ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها افزوده شد . ( 6 ) . مج ، وز ، دب ، آج ، لب ، فق : لوثنى . ( 7 ) . سوره تحريم ( 66 ) آيه 4 . ( 8 ) . مج ، وز : امامان . ( 9 ) . اساس كه در اين مورد نو نويس است : و نظر كند در علم ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد . ( 10 ) . مج ، وز ، دب ، آج ، لب ، فق ، مر : انس مالك كه رسول صلَّى اللَّه عليه و آله گفت . ( 11 ) . اساس كه نو نويس است : عنها ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد .