الشيخ أبو الفتوح الرازي

281

روض الجنان وروح الجنان في تفسير القرآن ( فارسي )

خبر چنين آمد كه : آخر كس كه از بنى اسرايل از دريا بر آمد ، آن وقت بود كه آخر كس از قبطيان فرو شد ( 1 ) . چون ايشان جمله بر آمدند و اينان جمله فرو شدند ، حق تعالى فرمان داد تا آن طاقهاى آب بر هم آمد . فرعون چون علامت غرق و هلاك ديد و ملجا شد ، گفت : آمَنْتُ أَنَّه لا إِله إِلَّا الَّذِي آمَنَتْ بِه بَنُوا إِسْرائِيلَ وَأَنَا مِنَ الْمُسْلِمِينَ ( 2 ) . جبريل - عليه السّلام - پاره اى از گل دريا بر گرفت و بر دهن او زد ، و گفت : آلآنَ وَقَدْ عَصَيْتَ قَبْلُ وَكُنْتَ مِنَ الْمُفْسِدِينَ ( 3 ) ، اكنون مىگويى كه گرفتار شدى و پيش از اين عاصى و مفسد بودى . و بنى اسرايل از كنار دريا مىنگريدند و آن حال مىديدند ، گفتند : يا موسى ! ما چه ايمن باشيم كه فرعون از رهى ديگر بر آمده باشد و برفته ، فردا با سر ملك خود شود و ما را رنجه دارد ؟ موسى گفت : ايمن باشى كه خداى تعالى فرعون را و قومش را جمله هلاك كرد . گفتند : يا موسى ! ما را دل ساكن نشود تا فرعون را مرده نبينيم . موسى - عليه السّلام - دعا كرد تا خداى تعالى جثّهء فرعون را بر سر آب آورد با جملهء سلاحها كه پوشيده داشت . و در خبر چنين است كه : چهار صد من آهن بر او بود تا بنى اسرايل او را بديدند و ساكن شدند ، و ذلك قوله تعالى : فَالْيَوْمَ نُنَجِّيكَ بِبَدَنِكَ ( 4 ) . . . ، اى بدرعك ، و المعنى مع درعك لِتَكُونَ لِمَنْ خَلْفَكَ آيَةً ( 5 ) ، اين قصّهء غرق فرعون است ( 6 ) . * ( وَأَغْرَقْنا آلَ فِرْعَوْنَ ) * ، غرق رسوب باشد در آب على ما قاله صاحب العين . [ 83 - ر ] و حقيقت او در آب باشد ، آنگه در طيب و وام و كارهاى ديگر بر توسّع استعمال كنند ، يقال : غرق فى الامر و فى الدّين ، گويند : فلان در اين كار غرق شد ، و در وام غرق است ، و غرق [ و ] ( 7 ) غريق ، اسم فاعل باشد ، و اغرق فى القوس ، اذا بالغ في نزعها ، چون كمان بيش از اندازه بكشند گويند : اغرق . و هر كارى كه در او مبالغه كنند ، اغراق در او استعمال كنند . و غرّق غيره ، ديگرى را غرق كرد . و لفظ

--> ( 1 ، 5 ) . دب ، آج ، لب ، فق ، مب ، مر : فرو شدند . ( 2 ) . سورهء يونس ( 10 ) آيهء 90 . ( 3 ) . سورهء يونس ( 10 ) آيهء 91 . ( 4 ) . سورهء يونس ( 10 ) آيهء 92 . ( 6 ) . همهء نسخه بدلها قوله . ( 7 ) . اساس : ندارد ، از مج افزوده شد .