سيد علي اكبر قرشي

99

قاموس قرآن ( فارسي )

نه مقالشان ، آنها كه ميگفتند : گواهى ميدهيم تو رسول خدائى چنين وانمود ميكردند كه عقيده و باطنشان نيز چنين است خدا فرمود در اين ادّعا دروغگويند . بعبارت ديگر چنان كه الميزان گفته : كذب مخبرى است نه خبرى . و بقول مجمع : هر كه چيز راستى را بگويد ولى در دل به آن عقيده نداشته باشد دروغگو است . نظام باستناد اين آيه ميگويد صدق خبر مطابقت آنست با اعتقاد متكلَّم و كذب آن عدم مطابقت با اعتقاد او و اگر بگويد : آسمان زير پاى من است و معتقد باشد اين خبر راست است و در صورت عدم اعتقاد اگر بگويد : آسمان بالاى من است آن دروغ است . ولى محقّقان قول او را ردّ كرده‌اند . كرب : اندوه شديد . راغب و جوهرى قيد شدّت را افزوده‌اند ولى قاموس حزن مسلَّط بر نفس گفته و در اقرب آمده : « كربه الغّمّ : اشتدّ عليه » . * ( قُلِ الله يُنَجِّيكُمْ مِنْها وَمِنْ كُلِّ كَرْبٍ ) * انعام : 64 . بگو : خدا شما را از آن و از هر اندوه ديگر نجات ميدهد * ( وَنَجَّيْناه وَأَهْلَه مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ ) * صافات : 76 . اگر كرب حزن شديد باشد وصف آن با عظيم نهايت شدّت را مىرساند اين لفظ چهار بار در قرآن مجيد ذكر شده : انعام : 64 - انبياء : 76 - صافات : 76 و 115 . كرّة : رجوع و برگشتن . چنان كه در مجمع گفته است . * ( لَوْ أَنَّ لَنا كَرَّةً فَنَتَبَرَّأَ مِنْهُمْ كَما تَبَرَّؤُا مِنَّا ) * بقره : 167 . اى كاش ما را برگشتى بود تا از آنها بيزارى ميجستيم چنان كه از ما بيزارى جستند آيهء * ( ثُمَّ ارْجِعِ الْبَصَرَ كَرَّتَيْنِ ) * ملك : 4 . معنى آن را بهتر روشن مىكند كه آن مانند « قعدت جلوسا » مىباشد يعنى : و باز دوباره نظر بگردان . * ( ثُمَّ رَدَدْنا لَكُمُ الْكَرَّةَ عَلَيْهِمْ وَأَمْدَدْناكُمْ بِأَمْوالٍ وَبَنِينَ ) * اسراء : 6 .