از آن بتوحيد و شناسائى جهان و خدا دست يابند * ( وَفِي خَلْقِكُمْ وَما يَبُثُّ مِنْ دابَّةٍ آياتٌ لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ ) * جاثيه : 4 . * ( وَلا رَطْبٍ وَلا يابِسٍ إِلَّا فِي كِتابٍ مُبِينٍ ) * انعام : 59 . آيات ذيل نيز نظير آيهء فوقاند مثل * ( وَما يَعْزُبُ عَنْ رَبِّكَ مِنْ مِثْقالِ ذَرَّةٍ فِي الأَرْضِ وَلا فِي السَّماءِ وَلا أَصْغَرَ مِنْ ذلِكَ وَلا أَكْبَرَ إِلَّا فِي كِتابٍ مُبِينٍ ) * يونس : 61 . * ( وَما مِنْ دَابَّةٍ فِي الأَرْضِ إِلَّا عَلَى الله رِزْقُها وَيَعْلَمُ مُسْتَقَرَّها وَمُسْتَوْدَعَها كُلٌّ فِي كِتابٍ مُبِينٍ ) * هود : 6 . ايضا سورهء حجّ آيهء 70 - نمل : 75 - سباء : 3 - حديد : 22 . و آيات ديگر . در اين آيات مراد از كتاب شايد علم خدا باشد و چون ثابت و لا يتغيّر است لذا كتاب تعبير شده و يا محلى و مركزى در عالم غيب است كه عند اللَّه است و همه چيز در آنست و از آن نازل مىشود چنان كه فرموده : * ( وَإِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا عِنْدَنا خَزائِنُه وَما نُنَزِّلُه إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ ) * حجر : 21 . به « لوح » و امّ الكتاب رجوع شود . امّ الكتاب * ( يَمْحُوا الله ما يَشاءُ وَيُثْبِتُ وَعِنْدَه أُمُّ الْكِتابِ ) * رعد : 39 . * ( إِنَّا جَعَلْناه قُرْآناً عَرَبِيًّا لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ . وَإِنَّه فِي أُمِّ الْكِتابِ لَدَيْنا لَعَلِيٌّ حَكِيمٌ ) * زخرف : 3 و 4 . * ( إِنَّه لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ . فِي كِتابٍ مَكْنُونٍ ) * واقعة : 77 و 78 . * ( بَلْ هُوَ قُرْآنٌ مَجِيدٌ . ) * * ( فِي لَوْحٍ مَحْفُوظٍ ) * بروج : 21 و 22 . * ( مِنْه آياتٌ مُحْكَماتٌ هُنَّ أُمُّ الْكِتابِ ) * آل عمران : 7 . راجع بآيهء دوم و سوم و چهارم در « امّ » بطور تفصيل صحبت شده است و « * ( أُمُّ الْكِتابِ ) * . . . - * ( كِتابٍ مَكْنُونٍ ) * - . . . * ( لَوْحٍ مَحْفُوظٍ ) * » يك چيزاند و همان كتاب مبين است كه قبلا گفته شد . و راجع بآيهء اول در « اجل معلَّق » و راجع بآيهء اول در « اجل معلَّق » مفصّلا بحث كرديم كه مراد از امّ الكتاب ظاهرا علت و ريشه است و نيز احتمال داديم كه شايد كتاب به معناى مصدرى باشد . و بعيد نيست كه امّ الكتاب در اين آيه همان امّ الكتاب در آيهء دوم باشد