سيد علي اكبر قرشي

338

قاموس قرآن ( فارسي )

است در مجمع ذيل آيهء * ( « وَآمَنْتُمْ بِرُسُلِي وَعَزَّرْتُمُوهُمْ » ) * مائده : 12 . نصرت و تعظيم نقل كرده است . در آيه * ( « فَالَّذِينَ آمَنُوا بِه وَعَزَّرُوه وَنَصَرُوه . . . » ) * اعراف : 157 . بقرينهء * ( « نَصَرُوه » ) * بايد بمعنى تعظيم باشد به نظر مجمع و نهايه : اصل تعزير بمعنى ردّ و منع است و چون دشمن كسى را ردّ و منع كنيم او را يارى و توقير كرده‌ايم . عُزَير : * ( « وَقالَتِ الْيَهُودُ عُزَيْرٌ ابْنُ الله » ) * توبه : 30 . در كلام خدا راجع بهويّت عزير مطلبى نيامده است ظاهرا عزير همان است كه در تورات عزرا ناميده شده و در تورات فعلى كتابى هست بنام كتاب عزرا مشتمل برده باب . و او كسى است كه پس از مراجعت از بابل مقدارى از كلمات تورات را پيدا كرد و نوشت . در « بنو - ابن » راجع بابن اللَّه بودن عزير كه آيا يهود او را فرزند حقيقى خدا ميدانستند يا تشريفى ؟ و نيز در بررسى « تورات » راجع به او توضيح داده‌ايم . در تفسير عيّاشى از ابى سعيد خدرى از رسول خدا صلَّى اللَّه عليه و آله نقل شده : « اشتدّ غضب اللَّه على اليهود حين قالوا * ( عُزَيْرٌ ابْنُ الله ) * و اشتدّ غضبه على النّصارى حين قالوا * ( الْمَسِيحُ ابْنُ الله ) * و اشتدّ غضب اللَّه على من اراق دمى و آذانى فى عترتى » . اين حديث در الميزان از درّ المنثور نيز نقل شده و در صدر آن هست : چون روز جنگ احد صورت آنحضرت زخمى شد و دندانش شكست برخاست و دستها را بلند كرد و ميفرمود : « انّ اللَّه عزّ و جلّ اشتدّ غضبه على اليهود . . . عزز : عزّت بمعنى توانائى است مقابل ذلَّت . در اقرب الموارد گويد : « عزّه عزّا : قوّاه - عزّ الرّجل عزّا و عزّة : صار عزيزا - قوى بعد ذلَّة » . راغب گفته : عزّت حالتى است كه از مغلوب بودن انسان مانع مىشود . گويند : « ارض عزاز » زمين سخت . طبرسى نيز اصل آن را از عزاز الارض ميداند .