سيد علي اكبر قرشي

305

قاموس قرآن ( فارسي )

مستقرّ جواهر در مجمع فرموده : عدن و اقامت و خلود نظير هماند . در نهايه آمده : « عدن بالمكان : اذ الزمه و لم يبرح منه » * ( « جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَها » ) * رعد : 23 ، اين كلمه يازده بار در قرآن آمده و همه دربارهء بهشت آخرت است و مراد از آن خلود و دوام است ، يعنى جنّات استقرار و خلود . بعضى آن را علم جنّات گفته‌اند و از رسول خدا صلَّى اللَّه عليه و آله منقول است : « عدن دار اللَّه الَّتى لم ترها عين و لم تخطر على قلب بشر لا يسكنها غير ثلاثة النّبيّين و الصّدّيقين و الشّهداء يقول اللَّه عزّ و جلّ طوبى لمن دخلك » . و اللَّه العالم . عدو : تجاوز . راغب گفته : عدو بمعنى تجاوز و منافات التيام است ، آن گاهى با قلب است كه به آن عدوات و معاداة گويند و گاهى در راه رفتن است كه عدو ( دويدن ) نام دارد و گاهى در عدم رعايت عدالت در معامله است كه عدوان و عدو گويند . . . * ( « وَقُلْنا لَهُمْ لا تَعْدُوا فِي السَّبْتِ » ) * نساء : 154 . به آنها گفتيم در شنبه تجاوز نكنيد و با صيد در آن روز از دستور خدا سرباز نزنيد . * ( « وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ الله فَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ » ) * بقره : 229 . عدو در دو آيهء ذيل بمعنى تجاوز است * ( « فَيَسُبُّوا الله عَدْواً بِغَيْرِ عِلْمٍ » ) * انعام : 108 . * ( « فَأَتْبَعَهُمْ فِرْعَوْنُ وَجُنُودُه بَغْياً وَعَدْواً » ) * يونس : 90 . ظاهرا * ( « بَغْياً » ) * مطلق طلب است يعنى : فرعون و لشكريانش در طلب آنان از روى تجاوز بدنبالشان رفتند . عدوّ : دشمن . كه در قلب به انسان عداوت دارد و در ظاهر مطابق آن رفتار مىكند * ( « إِنَّ الْكافِرِينَ كانُوا لَكُمْ عَدُوًّا مُبِيناً » ) * نساء : 101 . * ( « إِنَّ الشَّيْطانَ لِلإِنْسانِ عَدُوٌّ مُبِينٌ » ) * يوسف : 5 . بقول راغب دشمن دو جور است يكى آنكه به شخص عداوت دارد و به قصد دشمنى است مثل : * ( « فَإِنْ كانَ مِنْ قَوْمٍ عَدُوٍّ لَكُمْ » ) * نساء : 92 . ديگرى آنكه به قصد عداوت نيست بلكه وى حالتى دارد كه شخص از آن متأذى