سيد علي اكبر قرشي

210

قاموس قرآن ( فارسي )

شده كه حضرت سجاد و حضرت صادق عليهما السلام آن را از بين رفتن علماء و فقهاء و اخيار فرموده‌اند . در تفاسير اهل سنت نيز اين مضمون نقل شده است . در الميزان قول فوق را اختيار و روايات را بدون اظهار نظر نقل كرده است . به نظر ميايد مقصود از روايات بعضى از مصاديق آيه است . در مجمع چند قول نقل شده از جمله هلاكت مردمان و فقد علماء است . و اما اينكه مراد نقصان خود زمين و غبار شدن و از بين رفتن اطراف آن باشد از دو آيه بدست نميآيد بلكه زمين پيوسته در انبساط و بزرك شدن است و وزن آن نيز كه نور آفتاب پيوسته در آن جذب مىشود رو بافزايش است . طرق : كوبيدن . مثل كوبيدن آهن و در زدن . در اقرب آمده : « طرقه طرقا : ضربه بالمطرقة - طرق الباب : قرعه » . راه را از آن طريق گويند كه رهگذران آن را با پا ميكوبند . * ( « أَنْ أَسْرِ بِعِبادِي فَاضْرِبْ لَهُمْ طَرِيقاً فِي الْبَحْرِ يَبَساً » طه : 77 . يعنى بندگان مرا شبانه راه ببر و براى آنها راه خشكى در دريا بجوى . طريق بمعنى راه حق و دين نيز به كار ميرود نحو * ( « يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ وَإِلى طَرِيقٍ مُسْتَقِيمٍ » ) * احقاف : 30 . و آن مذكر و مؤنث هر دو به كار ميرود . طريقه : بمعنى مذهب و حالت و غيره است * ( « وَأَنْ لَوِ اسْتَقامُوا عَلَى الطَّرِيقَةِ لأَسْقَيْناهُمْ ماءً غَدَقاً » ) * جنّ : 16 . و اگر جنّ و انس در طريقهء حق پايدار مىبودند با آب فراوان آبشان ميداديم ظاهرا مراد آن است كه آنها را در دنيا وسعت و راحتى ميداديم مثل * ( « وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرى آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنا عَلَيْهِمْ بَرَكاتٍ مِنَ السَّماءِ وَالأَرْضِ » ) * اعراف : 96 . * ( « إِذْ يَقُولُ أَمْثَلُهُمْ طَرِيقَةً إِنْ لَبِثْتُمْ إِلَّا يَوْماً » ) * طه : 104 . امثل بمعنى افضل است گوئى مراد از طريقه رأى و نظر است يعنى : آنكه در رأى از ديگران