* ( أَنْكالًا وَجَحِيماً . وَطَعاماً ذا غُصَّةٍ . . . » ) * مزمل : 12 و 13 . باحتمال قوى اين يكى از طعامهاى سه گانهء فوق يا همهء آنهاست . بايد دانست : مفهوم آيهء ضريع و غسلين نفى طعام ديگر است لذا بايد هر دو يكى باشند و يا هر يك مخصوص بگروهى از دوزخيان باشد . ضعف : بفتح و ضم ( ض ) ناتوانى . بعقيدهء طبرسى و جوهرى و فيروزآبادى - و اقرب الموارد ضعف با ضم و فتح ضاد هر دو بيك معنى است راغب نسبت آن را بقول ميدهد و گويد : بقول خليل ضعف بضم ناتوانى بدن و بفتح ناتوانى عقل و رأى است . اين قول در قاموس و اقرب نيز نقل شده . * ( « ضَعُفَ الطَّالِبُ وَالْمَطْلُوبُ » ) * حج : 73 . خواهنده و خواسته شده هر دو ناتوان و عاجزاند معنى مشروح آيه ، در « ذباب » گذشت . * ( « وَما ضَعُفُوا وَمَا اسْتَكانُوا وَالله يُحِبُّ الصَّابِرِينَ » ) * آل عمران : 146 . ناتوان نشدند ، بدشمنان خاضع نگشتند ، خدا صابران را دوست دارد . * ( « الله الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ ضَعْفٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْ بَعْدِ ضَعْفٍ قُوَّةً ثُمَّ جَعَلَ مِنْ بَعْدِ قُوَّةٍ ضَعْفاً وَشَيْبَةً . . . » ) * روم : 54 . ضعف در اين آيه و در آيهء * ( « وَعَلِمَ أَنَّ فِيكُمْ ضَعْفاً » ) * انفال : 66 . با ضم و فتح ضاد خوانده شده است . در آيهء اول ضعف اولى ضعف نطفه ، دومى ضعف جنينى و طفوليت ، سومى ضعف پيرى است كه هر سه ضعف نكرده‌اند و آن دليل غيرهم بودن است چنان كه قوّهء اول راجع بطفوليت و قبل از بلوغ و ثانى راجع به بعد از بلوغ است ( راغب ) . ضعيف : ناتوان . جمع آن ضعفاء و ضعاف است : * ( « فَقالَ الضُّعَفاءُ لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعاً » ) * ابراهيم : 21 . * ( « وَلْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُوا مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعافاً خافُوا عَلَيْهِمْ » ) * نساء : 9 . اضعف : ناتوانتر . * ( « فَسَيَعْلَمُونَ مَنْ أَضْعَفُ ناصِراً وَأَقَلُّ عَدَداً » ) * جنّ : 24 . استضعاف : ضعيف شمردن و ناتوان ديدن . در مجمع فرمايد :