سؤال از حقيقت همهء آنهاست . در روايات تفسير عياشى فرشته‌اى بزرگتر از جبرئيل و روحيكه در انسان و حيوان است نقل شده از امام باقر و صادق عليهما السلام . بعضىها آن را روح انسانى كه قوام بدن با آنست و بعضى جبرئيل ، برخى ملكى از ملائكه ، برخى قرآن ، بعضى وحى دانسته و اختلاف كرده‌اند كه آيا سؤال كنندگان مسلمين بودند ، يا كفّار و يا يهود . و نقل شده كه يهود بمشركين گفتند از جريان اصحاب كهف و ذو القرنين و حقيقت روح از آنحضرت بپرسند اگر از همه جواب داد بدانند كه پيامبر نيست و اگر روح را مبهم گذاشت بدانند كه حق است . * ( « أُولئِكَ كَتَبَ فِي قُلُوبِهِمُ الإِيمانَ وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْه . . . » ) * مجادله : 22 . مراد از اين آيه مؤمنان است و آنها با روحى از جانب خدا تأييد شده‌اند به نظر ميايد مراد از آن نور ايمان باشد كه روح بخصوصى است و در آيات ديگر بجاى آن « نور » آمده است * ( « أَ وَمَنْ كانَ مَيْتاً فَأَحْيَيْناه وَجَعَلْنا لَه نُوراً يَمْشِي بِه فِي النَّاسِ » ) * انعام : 122 . * ( « وَيَجْعَلْ لَكُمْ نُوراً تَمْشُونَ بِه » ) * حديد : 28 . و شايد منظور از آن ملك باشد كه آمده * ( « إِنَّ الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا الله ثُمَّ اسْتَقامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِكَةُ أَلَّا تَخافُوا . . . » ) * فصلت : 30 . اين آيه روشن مىكند كه چون مؤمن در راه خدا استقامت ورزد ملائكه بر وى نازل شده و دلگرمش ميكنند . معاد و روح قرآن بمسئلهء معاد از راه بخصوصى وارد شده و آخرت را بروئيدن علفها از تخمها تشبيه مىكند همانطور كه فصل پائيز تخم علفها در زمين پراكنده شده و تخم حبوبات بدست بشر كاشته مىشود و طول زمستان به حالت خواب در زير خاكها مىمانند و چون بهار آمده و حرارت و رطوبت به آنها رسيد از درون خود بيدار شده و به حركت آمده و شروع برشد ميكنند . همانطور ذرات بدن مردگان در بهار قيامت از درون به حركت آمده و سلولهاى