و گاهى مراد از آن انتظار است و آن در صورتى است كه از باب افتعال باشد نحو * ( « فَارْتَقِبْ إِنَّهُمْ مُرْتَقِبُونَ » ) * دخان : 59 . * ( « فَارْتَقِبْ يَوْمَ تَأْتِي السَّماءُ بِدُخانٍ مُبِينٍ » ) * دخان : 10 . رقيب در آيهء * ( « وَارْتَقِبُوا إِنِّي مَعَكُمْ رَقِيبٌ » ) * هود : 93 بمعنى منتظر است . ترقّب بمعنى انتظار است ( مجمع - صحاح ) راغب آن را احتراز گفته * ( « فَأَصْبَحَ فِي الْمَدِينَةِ خائِفاً يَتَرَقَّبُ » ) * قصص : 18 . يعنى موسى صبح كرد در حالى كه ترسان بود و انتظار ميكشيد كه قتل قبطى چه سر و صدائى ايجاد خواهد كرد و آيا خواهند دانست كه او كشته است يا نه ؟ * ( « فَخَرَجَ مِنْها خائِفاً يَتَرَقَّبُ » ) * قصص : 21 . از شهر خارج شد و بيمناك بود و انتظار داشت كه تعقيبش كنند . و بقول راغب از روشن شدن قضيّه احتراز داشت و نيز احتراز داشت كه شناخته شود . رقبه : گردن . ولى در متعارف مراد از آن برده است چنان كه از رأس و ظهر مركوب اراده ميكنند ( راغب ) * ( « وَمَنْ قَتَلَ مُؤْمِناً خَطَأً فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ » ) * نساء : 92 . هر كه مؤمنى را بخطا بكشد بر اوست آزاد كردن يك بندهء مؤمن . اطلاق رقبه بر مملوك تسميهء شيىء بنام اشرف اجزاء آن است ( اقرب ) جمع آن رقاب است * ( « وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِي الرِّقابِ » ) * توبه : 60 . منظور غلامان و كنيزانى است كه از مال زكات آزاد ميشوند در آيهء * ( « فَإِذا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا فَضَرْبَ الرِّقابِ » ) * محمد : 4 . منظور گردنها است . رقيب : از اسماء حسناى خداوندى است و بمعنى حافظ اعمال است طبرسى گويد : حافظى كه هيچ چيز از او پوشيده نيست صدوق در توحيد خود گفته : رقيب يعنى حافظ و فعيل بمعنى فاعل است . ناگفته نماند : رقيب در قرآن فقط در سه محل دربارهء خداوند سبحان به كار رفته كه نقل مىشود : * ( « وَاتَّقُوا الله الَّذِي تَسائَلُونَ بِه وَالأَرْحامَ إِنَّ الله كانَ ) *