يهود و نصارى هر دو است . و چون دربارهء علماء نصارى كلمهء « قسّيسين » به كار رفته به نظر ميايد كه مراد از احبار علماء يهود باشد و اللَّه العالم . صحاح آن را احبار يهود گفته ، قاموس و مجمع البيان مطلق عالم ذكر كرده‌اند . حبس : باز داشت . ضدّ رها كردن ( صحاح ) * ( وَلَئِنْ أَخَّرْنا عَنْهُمُ الْعَذابَ إِلى أُمَّةٍ مَعْدُودَةٍ لَيَقُولُنَّ ما يَحْبِسُه ) * هود : 8 اگر عذاب را از آنها تا مدّتى تأخير بياندازيم گويند چه علَّت آن را باز ميدارد . * ( تَحْبِسُونَهُما مِنْ بَعْدِ الصَّلاةِ . . . ) * مائده : 106 آن دو را بعد از نماز نگاه ميداريد . در قرآن بيشتر از اين دو صيغه نيست . حبط : بطلان . « حبط عمله حبطا : بطل ثوابه » ( صحاح ) « حبط العمل حبطا . . . فسد و هدر » ( اقرب الموارد ) راغب گويد اصل آن از حبط ( بر وزن فرس ) است و آن اين است كه چهار پا علف بسيار خورد تا شكمش باد كند ( انتهى ) . اى بسا كه اين كار سبب هلاكت آن شود قاموس نيز آن را بطلان معنى كرده است . خلاصه آنكه حبط عمل ، بطلان و بى اثر شدن آن است ، در بعضى آيات بجاى آن ، بطلان به كار رفته است مثل * ( لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالأَذى ) * بقره : 264 و مثل * ( أَطِيعُوا الله وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَلا تُبْطِلُوا أَعْمالَكُمْ ) * محمد : 33 در آيات ديگر از آن با غبار پراكنده و خاكستر بر باد رفته تعبير شده است مثل * ( وَقَدِمْنا إِلى ما عَمِلُوا مِنْ عَمَلٍ فَجَعَلْناه هَباءً مَنْثُوراً ) * فرقان : 23 و * ( مَثَلُ الَّذِينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ أَعْمالُهُمْ كَرَمادٍ اشْتَدَّتْ بِه الرِّيحُ فِي يَوْمٍ عاصِفٍ لا يَقْدِرُونَ مِمَّا كَسَبُوا عَلى شَيْءٍ ) * ابراهيم : 18 . بهترين مثل را در توضيح حبط خود قرآن مىزند و آن اينكه : اگر مقدارى خاكستر را در روز طوفانى در مقابل باد قرار دهيم گر چه واقعا از بين نميرود و معدوم نميگردد ولى طورى پراكنده مىشود كه هرگز