يا كاخها است . حرث : كاشتن و كشت ( اقرب الموارد ) * ( أَ فَرَأَيْتُمْ ما تَحْرُثُونَ أَ أَنْتُمْ تَزْرَعُونَه أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ ) * واقعه : 63 به من بگوئيد دانه ايكه ميكاريد آيا شما آن را ميرويانيد يا ما روياننده‌ايم ؟ * ( سَعى فِي الأَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيها وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ . . . ) * بقره : 205 در زمين تلاش مىكند تا در آن فساد كند و نسل و كشت را تباه سازد « الحرث » در آيهء شريفه اسم است نه مصدر . * ( نِساؤُكُمْ حَرْثٌ لَكُمْ فَأْتُوا حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ وَقَدِّمُوا لأَنْفُسِكُمْ ) * بقره : 223 زنان شما كشت شمااند هر كجا يا در هر زمان كه خواستيد بكشت خود در آئيد و براى خود پيش انديشى كنيد . تفصيل بحث اين آيه را در كلمهء « انّى » مطالعه كنيد . * ( مَنْ كانَ يُرِيدُ حَرْثَ الآخِرَةِ نَزِدْ لَه فِي حَرْثِه وَمَنْ كانَ يُرِيدُ حَرْثَ الدُّنْيا نُؤْتِه مِنْها . . . ) * شورى : 20 هر كه كشت آخرت را بخواهد كشت او را زياد ميكنيم و هر كه كشت دنيا را بخواهد از آن به او ميدهيم . تعبير اين آيه بالاترين تعبيرهاست اعماليكه براى دنيا و آخرت انجام داده مىشود همه كشتاند و در دنيا و آخرت نتيجه دارند . از رسول اكرم صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم روايت شده : « الدّنيا مزرعة الآخرة » دنيا كشتزار آخرت است ( تجسّم عمل از مجموعهء ورّام ص 183 ) آرى دنيا مزرعه است اعمال آدمى به شكل تخمها در آن كاشته مىشود روئيدن و بار دادن در آخرت است . حرج : تنگى . ( صحاح ، مجمع ) راغب گويد : اصل آن محل جمع شدن شىء است و از آن تنگى به نظر آمده لذا بتنگى و گناه حرج گفته‌اند . * ( ما يُرِيدُ الله لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَرَجٍ . . . ) * مائده : 6 خدا نميخواهد براى شما تنگى و زحمت پديد كند . * ( كِتابٌ أُنْزِلَ إِلَيْكَ فَلا يَكُنْ فِي صَدْرِكَ حَرَجٌ مِنْه ) * اعراف : 2 اين كتابى