الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
376
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
و گاه نقشه تبعيد يا قتل تو را مىكشند . خلاصه هر لمحه به شكلى و هر دم به لباسى درمىآيند ، تا جمع تو را متفرق سازند ، و يارانت را در فشار بگذارند ، يا تو را از ميان بردارند و نور خدا را خاموش كنند . ولى اينها بايد بدانند خدا اراده كرده است اين نور عالمگير شود ، اين نور الهى است كه با پف كردن اين و آن خاموش نمىشود . اين خورشيد فروزان آسمان است با چشمپوشى خفاشان از ميان نمىرود آنها نقشه مىكشند و ما هم نقشه مىكشيم . « كيد » به گفته « راغب » در « مفردات » نوعى چاره جويى است ( كه جنبه پنهانى و از طريق آماده ساختن مقدمات بوده باشد ) و آن دو گونه است : « نكوهيده » و « پسنديده » هر چند استعمال آن در مذموم بيشتر است ، ولى در عين حال در ممدوح نيز به كار مىرود ، مانند كَذلِكَ كِدْنا لِيُوسُفَ : « ما اين گونه براى يوسف چاره جويى كرديم » ( يوسف 76 ) . منظور از « كيد دشمنان » در آيه مورد بحث روشن است كه نمونههاى آن را در بالا اشاره كرديم ، و قرآن پر است از نقل توطئههاى موذيانه و نقشههاى شرورانه آنها ، و اما در اينكه منظور از كيد الهى در اينجا چيست ؟ بعضى گفتهاند : همان مهلت دادنى است كه سرانجام منتهى به عذاب دردناك مىشود ، و بعضى آن را به معنى خود عذاب دانستهاند . ولى مناسبتر اين است كه گفته شود منظور همان الطافى است كه شامل حال پيامبر ص و مؤمنان مىشد و دشمنان اسلام را غافلگير مىساخت ، كوششهاى آنها را از ميان مىبرد ، و توطئههاى آنان را درهم مىشكست ، كه نمونه هايش در تاريخ اسلام فراوان است . در اين آيات مخصوصا به پيامبر ص دستور مىدهد : با آنها مدارا كن