الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

282

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

حاكم بر اكثريت است همان قانون « دفع سيئه باحسنه » است . و لذا ملاحظه مىكنيم كه پيغمبر گرامى اسلام ص و پيشوايان معصوم ع هميشه از اين روش عالى قرآنى بهره مىگرفتند ، فى المثل به هنگام فتح مكه كه نه تنها دشمنان بلكه دوستان انتظار انتقامجويى شديد مسلمين ، و به راه انداختن حمام خون در آن سرزمين كفر و شرك و نفاق و كانون دشمنان سنگدل و بىرحم داشتند ، و حتى بعضى از پرچمداران سپاه اسلام در آن روز رو به سوى ابو سفيان كرده و شعار اليوم يوم الملحمة ، اليوم تسبى الحرمة ، اليوم اذل اللَّه قريشا ! « امروز روز انتقام ، روز از بين رفتن احترام نفوس و اموال دشمنان ، و روز ذلت و خوارى قريش است » سر دادند ، پيغمبر گرامى اسلام ص با جمله « اذهبوا فانتم الطلقاء » « برويد و همه آزاديد » همه را مشمول عفو خود قرار داد ، رو به سوى ابو سفيان فرمود و شعار انتقامجويانه را به اين شعار محبت آميز تبديل فرمود اليوم يوم المرحمة اليوم اعز اللَّه قريشا ! : « امروز روز رحمت است ، امروز روز عزت قريش است » ! ( 1 ) . همين عمل چنان طوفانى در سرزمين دلهاى مكيان مشرك بر پا كرد كه به گفته قرآن « يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّه أَفْواجاً » : فوج فوج مسلمان شدند و آئين اسلام را با جان و دل پذيرا گشتند ( سوره نصر - آيه 2 ) . ولى با تمام اين احوال به طورى كه در تواريخ اسلام آمده است پيامبر ص چند نفر را نام برد و از عفو عمومى مستثنا كرد ، چرا كه افرادى خطرناك و غير قابل بخشش بودند ، اما بقيه را جز اين چند نفر مشمول عفو عمومى ساخت ، و در ضمن اين جمله پر معنى را بيان كرد : « من در باره شما همان مىگويم كه يوسف در باره برادران خود كه بر او ستم كرده بودند گفت » : لا تَثْرِيبَ عَلَيْكُمُ الْيَوْمَ يَغْفِرُ اللَّه لَكُمْ وَهُوَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ : « امروز ملامتى بر شما نيست ، خدا شما را

--> ( 1 ) بحار الانوار جلد 21 صفحه 109 .