الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

196

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

و يا شبهات واهى كه آن را علم مىپنداشتند ، علومى را كه از سرچشمه وحى صادر شده بود نفى مىكردند و به باد استهزا مىگرفتند ، و به علوم اندك خود خوشحال بودند و خويشتن را به كلى از انبيا بى نياز مىديدند ( 1 ) . اما قرآن نتيجه اين خودخواهى و غرور را در آيات بعد چنين بيان كرده : « هنگامى كه شدت عذاب ما را ديدند ، عذابى كه براى ريشه كن كردن آنها نازل شده بود و فرمان قطعى پروردگار را در زمينه نابوديشان به همراه داشت ، از كرده خود پشيمان شدند ، خود را موجودى ضعيف و ناتوان ديدند و رو به درگاه حق آوردند و فريادشان بلند شد و گفتند : اكنون به خداوند يگانه ايمان آورديم ، و نسبت به معبودهايى كه شريك او مىشمرديم كافر شديم » ! ( * ( فَلَمَّا رَأَوْا بَأْسَنا قالُوا آمَنَّا بِاللَّه وَحْدَه وَكَفَرْنا بِما كُنَّا بِه مُشْرِكِينَ ) * ) . « اما هنگامى كه عذاب ما را مشاهده كردند ايمان آنها به حالشان سودى نداشت » ( * ( فَلَمْ يَكُ يَنْفَعُهُمْ إِيمانُهُمْ لَمَّا رَأَوْا بَأْسَنا ) * ) . چرا كه به هنگام نزول « عذاب استيصال » درهاى توبه بسته مىشود ، و اصولا اين گونه ايمان اضطرارى فايده ايمان اختيارى را نمىتواند داشته باشد ، و زائيده آن شرائط فوق العاده است ، به همين دليل هر گاه طوفان بلا فرو بنشيند راه گذشته خود را از سر مىگيرند . و نيز به همين دليل ايمان فرعون به هنگامى كه در ميان امواج نيل افتاد

--> ( 1 ) بعضى از مفسران احتمال داده‌اند كه ضمير « جاءهم » به پيامبران برگردد ، بنا بر اين منظور از علوم ، علوم پيامبران است ، و مراد از « فرحوا » خنده و استهزاى كفار به علوم انبيا است ، ولى اين تفسير بسيار بعيد به نظر مىرسد ( دقت كنيد ) .