الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

471

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

تفسير : آيا معبودان شما توانايى بر حل مشكلى دارند ؟ از آنجا كه در آيات پيشين سخن از عقيده انحرافى مشركان و عواقب شوم آن بود ، در آيات مورد بحث از دلائل توحيد سخن مىگويد تا بحث گذشته را با ذكر دليل تكميل كند ، و نيز در آيات گذشته سخن از اين بود كه حمايت خداوند به تنهايى كافى است اين مساله نيز با ذكر دليل در آيات مورد بحث دنبال شده است . نخست مىفرمايد : « اگر از آنها سؤال كنى چه كسى آسمانها و زمين را آفريده ؟ مسلما مىگويند خدا « ( * ( وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّماواتِ وَالأَرْضَ لَيَقُولُنَّ اللَّه ) * ) . چرا كه هيچ و جدان و خردى نمىپذيرد كه اين عالم وسيع و پهناور با آن همه عظمت ، مخلوق موجودى زمينى باشد تا چه رسد به بتهاى بىروح و فاقد عقل و شعور ، و به اين ترتيب قرآن آنها را به داورى عقل و حكم و جدان و فطرت مىبرد ، تا نخستين پايه توحيد را كه مساله خالقيت آسمان و زمين است در قلوب آنها محكم كند . در مرحله بعد سخن از مساله سود و زيان و تاثير در منافع و مضار انسان به ميان مىآورد ، تا ثابت كند بتها هيچ نقشى در اين زمينه ندارند ، مىافزايد : « به آنها بگو آيا هيچ در باره معبودانى غير خدا مىخوانيد انديشه مىكنيد كه اگر خدا زيانى براى من بخواهد آيا آنها مىتوانند آن را بر طرف سازند ؟ و يا اگر رحمتى براى من اراده كند آيا آنها توانايى دارند جلو رحمت او را بگيرند » ؟ ! ( * ( قُلْ أَ فَرَأَيْتُمْ ما تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّه إِنْ أَرادَنِيَ اللَّه بِضُرٍّ هَلْ هُنَّ كاشِفاتُ ضُرِّه أَوْ أَرادَنِي بِرَحْمَةٍ هَلْ هُنَّ مُمْسِكاتُ رَحْمَتِه ) * ) ( 1 ) .

--> ( 1 ) مفسران و ارباب لغت معمولا جمله « ا فرأيتم » را به « اخبرونى » تفسير مىكنند ، در حالى كه هيچ مانعى ندارد كه رؤيت در اينجا به معنى اصلى خود يعنى ديدن با چشم يا قلب تفسير كنيم ، بنا بر اين مىتوان آن را در فارسى به « آيا مشاهده كرديد » يا « آيا دانستيد » معنى كرد .