الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
315
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
بعد از اين جمله كوتاه و سربسته كه خوبى حال آنها را اجمالا ترسيم مىكند ، با استفاده از روش اجمال و تفصيل كه روش قرآن است به شرح آن پرداخته مىگويد : « بازگشت آنها به باغهاى جاويدان بهشت است كه درهايش به روى آنان گشوده است » ( * ( جَنَّاتِ عَدْنٍ مُفَتَّحَةً لَهُمُ الأَبْوابُ ) * ) ( 1 ) . « جنات » اشاره به باغهاى بهشت است و « عدن » ( بر وزن عدل ) به معنى استقرار و ثبات است ، و « معدن » را به اين جهت معدن گفتهاند كه فلزات و مواد گرانقيمت در آنجا مستقر است ، به هر حال اين تعبير در اينجا اشاره به جاويدان بودن باغهاى بهشت است . تعبير به « * ( مُفَتَّحَةً لَهُمُ الأَبْوابُ ) * » اشاره به آن است كه حتى زحمت گشودن درها براى بهشتيان وجود ندارد ، گويى بهشت در انتظار آنهاست ، و هنگامى كه چشمش به آنان مىافتد آغوش باز مىكند و آنها را به درون دعوت مىكند ! سپس آرامش و احترام خاص بهشتيان را به اين صورت بيان مىكند : « اين در حالى است كه آنها بر تختها در آن تكيه كردهاند ، و انواع ميوههاى فراوان و نوشيدنى در اختيار آنها است » هر زمان آن را مىطلبند ، فورا نزد آنها حاضر مىشود « ( * ( مُتَّكِئِينَ فِيها يَدْعُونَ فِيها بِفاكِهَةٍ كَثِيرَةٍ وَشَرابٍ ) * ) ( 2 ) . آيا فورا به وسيله خدمتكاران بهشتى در برابر آنها حاضر مىگردد ، يا
--> ( 1 ) « * ( جَنَّاتِ عَدْنٍ ) * » بدل يا عطف بيان براى « ماب » است . ( 2 ) ضمير « فيها » در هر دو مورد به « * ( جَنَّاتِ عَدْنٍ ) * » بازمىگردد ، و توصيف « فاكهة » به « كثيرة » دليل بر توصيف « شراب » به اين وصف نيز مىباشد ، و « متكئين » حال براى ضمير « لهم » است ، يعنى آنها در بهشت جاويدان كه درهاى آن مستقر مىشوند در حالى كه تكيه بر مسندها زدهاند ، و در حالى كه دستور آوردن ميوههاى مختلف و انواع نوشيدنيها را مىدهند .