الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

266

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

نشات گيرد كه براى عالم هدفى قائل است ، و نظامى حساب شده كه حكومت نيز بايد در مسير آن باشد . و اگر دنياى الحادى امروز در حكومتش ، در جنگ و صلحش ، و در اقتصاد و فرهنگش ، به بنبست رسيده ، ريشه اصلى آن را در همين امر بايد جستجو كرد ، و نيز به همين دليل است آنها پايه فعاليتهاى خود را بر « زور و سلطه » قرار مىدهند ، و براى هر كس همان قائلند كه مىتواند با زور و ستم به دست آورد ، و چه وحشتناك است دنيايى كه بر اين طرز فكر پىريزى و اداره شود . به هر حال خداوند حكيم است و ممكن نيست اين عالم بزرگ را بدون هدف بيافريند ، اين هدف در صورتى تامين خواهد شد كه اين عالم مقدمه اى باشد براى جهانى وسيعتر و گسترده تر ، جهانى كه به ابديت به پيوندد ، و مشروعيت عالم دنيا را توجيه كند . در آيه بعد اضافه مىكند : « آيا ممكن است كسانى را كه ايمان آورده‌اند و عمل صالح انجام داده‌اند همچون مفسدان در زمين قرار دهيم » ؟ ! ( * ( أَمْ نَجْعَلُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ كَالْمُفْسِدِينَ فِي الأَرْضِ ) * ) ( 1 ) . « و آيا امكان دارد پرهيزكاران را همچون فاجران قرار دهيم » ( * ( أَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِينَ كَالْفُجَّارِ ) * ) . نه بىهدفى در خلقت ممكن است ، و نه مساوات صالحان و طالحان ، چرا كه گروه اول در مسير اهداف آفرينش گام برمىدارند و به سوى مقصد پيش مىروند ، اما گروه دوم در جهت مخالف قرار گرفته‌اند .

--> ( 1 ) بعضى از مفسران تصريح كرده‌اند كه « ام » در اينجا به معنى « بل » براى اضراب است ، ولى اين احتمال نيز وجود دارد كه « ام » براى عطف بر استفهام محذوفى بوده باشد ، و در تقدير چنين است : « أ خلقنا السماوات و الارض باطلا ام نجعل المتقين كالفجار » .