الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
12
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
مىسازند ، و سوگند به پروردگار آنها كه طرد و زجر مىكنند ، و سوگند به پروردگار آنها كه ذكر خدا را پى در پى تلاوت مىنمايند . كسانى كه آيات را چنين تفسير كردهاند گويا چنين مىپندارند كه چون به بندگان دستور داده شده به غير خدا قسم ياد نكنند پس خدا نيز به غير ذات خود قسم ياد نمىكند ، به علاوه قسم بايد به امر مهمى باشد و مهم ذات پاك او است . اما آنها از اين نكته غفلت دارند كه حساب خدا از بندگانش جدا است ، او براى توجه دادن انسانها به آيات « آفاقى » و « انفسى » و نشانههاى قدرتش در زمين و آسمان ، پيوسته به موجودات مختلف سوگند ياد مىكند ، تا آنها را به تفكر در اين آيات وادارد ، و از اين راه او را بشناسند . از اين گذشته در آياتى از قرآن مجيد - مانند آيات سوره و الشمس - سوگند به موجودات جهان در كنار سوگند به ذات پاكش قرار گرفته ، و در آنجا تقدير گرفتن چيزى ممكن نيست ، مىفرمايد : وَالسَّماءِ وَما بَناها وَالأَرْضِ وَما طَحاها وَنَفْسٍ وَما سَوَّاها : « سوگند به آسمان و كسى كه آسمان را بنا كرده ، سوگند به زمين و آن كس كه زمين را گسترده ، و سوگند به روح و جان آدمى و آن كس كه آن را منظم ساخته است » ( 1 ) . به هر حال ظاهر آيات مورد بحث سوگند به اين گروههاى سه گانه است و تقديرگرفتن چيزى خلاف ظاهر است ، و بدون دليل نمىتوان آن را پذيرفت . اكنون ببينيم اين سوگندهاى پر محتوا سوگند به صفوف فرشتگان و انسانها براى چه منظورى بوده است ؟ آيه بعد اين مطلب را روشن ساخته مىگويد : « معبود شما مسلما يكتا است »
--> ( 1 ) سوره « و الشمس » آيات 5 - 7 .