سرانجام فرزند موعود ابراهيم طبق بشارت الهى متولد شد ، و قلب پدر را كه در انتظار فرزندى صالح سالها چشم به راه بود روشن ساخت ، دوران طفوليت را پشت سر گذاشت و به سن نوجوانى رسيد . در اينجا قرآن مىگويد : « هنگامى كه با او به مقام سعى و كوشش رسيد » ( * ( فَلَمَّا بَلَغَ مَعَه السَّعْيَ ) * ) . يعنى به مرحله اى رسيد كه مىتوانست در مسائل مختلف زندگى همراه پدر تلاش و كوشش كند و او را يارى دهد . بعضى « سعى » را در اينجا به معنى عبادت و كار براى خدا دانسته‌اند ، البته سعى مفهوم وسيعى دارد كه اين معنى را نيز شامل مىشود ولى منحصر به آن نيست ، و تعبير « معه » ( با پدرش ) نشان مىدهد كه منظور معاونت پدر در امور زندگى است . به هر حال به گفته جمعى از مفسران ، فرزندش در آن وقت 13 ساله بود كه ابراهيم خواب عجيب و شگفتانگيزى مىبيند كه بيانگر شروع يك آزمايش بزرگ ديگر در مورد اين پيامبر عظيم الشان است ، در خواب مىبيند كه از سوى خداوند به او دستور داده شد تا فرزند يگانه اش را با دست خود قربانى كند و سر ببرد . ابراهيم وحشتزده از خواب بيدار شد ، مىدانست كه خواب پيامبران واقعيت دارد و از وسوسه‌هاى شيطانى دور است ، اما با اين حال دو شب ديگر همان خواب تكرار شد كه تاكيدى بود بر لزوم اين امر و فوريت آن . مىگويند نخستين بار در شب « ترويه » ( شب هشتم ماه ذى الحجه ) اين خواب را ديد ، و در شبهاى « عرفه » و شب « عيد قربان » ( نهم و دهم ذى الحجه ) خواب تكرار گرديد ، لذا براى او كمترين شكى باقى نماند كه اين فرمان قطعى خدا است .